DOCENCIA

#DígochoEu: 'Regañar' non é o que pensas en galego

Regañar! Coidado con esta palabra pois non ten o mesmo significado no castelán ca no galego!

#DígochoEu

PALABRA DO ANO DE FundéuRAE: POLARIZACIÓN

A Fundación del Español Urgente (FundéuRAE), promovida pola Real Academia Española e a Axencia EFE, escolleu polarización como a súa palabra do ano 2023.

O termo polarización impúxose ao resto das candidatas debido á súa gran presenza nos medios de comunicación e á evolución de significado que experimentou. Nos últimos anos estendeuse o uso desta voz, que está recollida desde 1884 no dicionario académico, para aludir a situacións nas que hai dúas opinións ou actividades moi definidas e distanciadas (en referencia aos polos), en ocasións coas ideas implícitas de crispación e confrontación.

É habitual atopar nos medios exemplos que aluden a diversas formas de polarización, a nivel mundial: a polarización da sociedade, da política, da opinión pública, das posturas nas redes sociais etc. E é que tanto o verbo polarizar como o seu correspondente substantivo polarización utilízanse con frecuencia para expresar a idea de división en dous bloques, posicións ou opinións enfrontadas.

Segundo o Dicionario da lingua española, polarizar é, entre outras cousas, ‘orientar en dúas direccións contrapostas’, e no Dicionario esencial ofrécese o seguinte exemplo: A guerra polarizou a sociedade.

Ademais do seu interese lingüístico, o outro motivo para a elección deste termo foi a súa elevada presenza nos medios de comunicación durante os últimos meses. Aplicada á política e ao ámbito ideolóxico, ao mundo deportivo, ao debate nas plataformas dixitais e, en xeral, a calquera escenario no que sexa habitual o desacordo, a voz polarización estendeuse ao longo de 2023.

Esta palabra aparece recollida no dicionario académico desde a edición de 1884 coa mesma definición que ten actualmente: ‘acción e efecto de polarizar ou polarizarse’. Con todo, hai máis dun século, polarización incluía a marca física, que indicaba que era un termo restrinxido á linguaxe desta ciencia, en relación cos polos.

En 1985, incorporouse un engadido a esa definición, que non se conserva na edición actual, e que ía dando pistas sobre como este termo comezaba a estenderse máis aló da física: En linguaxe da economía, proceso polo cal nunhas determinadas zonas dun territorio concéntranse a maioría das industrias. Para a edición do ano 2001, polarizar —e, en consecuencia, polarización— estendeuse á linguaxe xeral tras adquirir o sentido de ‘orientar en dúas direccións contrapostas’, xa empregado en ámbitos moi diversos.

A gañadora deste ano foi escollida entre doce candidatas, varias delas relacionadas coa tecnoloxía e o medioambiente ou as catástrofes naturais: amnistía, ecosilencio, euribor, FANI, fediverso, fentanilo, guerra, humanitario, macroincendio, sismo e ultrafalso

FONTE: fondeu.es      Imaxe: publico.es

CANTO SABES DE MARROCOS? VI

Continúo coa serie adicada a Marrocos, un país ao que moitos chaman a porta a África. É o país veciño alén do mar, que é realmente sorprendente, é cor, cheiro, sabor, grandes montañas, deserto, mar e medinas, tranquilidade e caos…

A contestación correcta á pregunta onte é Tubqal.  É o pico máis alto de Marrocos e de toda África do Norte. Está situado no Atlas, acadando os 4.165 m s. n. m. É un dos poucos picos do país no que se pode atopar neve, que cobre a súa cima a maior parte do ano.

 

E imos coa pregunta de hoxe!

6. Cal é o maior río de Marrocos?

- Sus

- Muluya

- Oum Er-Rbia

- Draa

Mañá a solución e unha nova proposta!

FONTE: es.wikipedia.org      Imaxes: twitter.com/aprendegeo e es.wikipedia.org

#DígochoEu: Como é? 'Triunfo' ou 'trunfo'?

Triunfo é trunfo son dúas palabras distintas! E que significan? Esther acláraolo!

#DígochoEu

PALABRA DO ANO 2023: CIBERCARRACHO

O lema ciberdelincuente figura dende hai un tempo no Dicionario da Real Academia Galega para designar a persoa que comete un acto delituoso por medio das tecnoloxías da información e da comunicación, pero a inventiva para sensibilizar sobre o problema dos ciberataques e outros delitos informáticos creou nos últimos meses un neoloxismo de rexistro coloquial que tira do humor para gañar eficacia neste desafío: cibercarracho, -a! E esta é a voz que elixistes Palabra do Ano 2023, nun momento en que grandes empresas de múltiples sectores e institucións públicas e privadas de todo o mundo están a ser obxecto de graves agresións deste tipo de delicuentes, que tamén afectan cada vez máis particulares.

O vocábulo fíxose con máis do 40 por cento dos votos rexistrados na votación que organizamos dende o Portal das Palabras. A segunda voz máis apoiada foi feitiño, -a, con algo máis do 30 % dos votos, seguida de biodiversidade, dereitos humanos, educación emocional e cooficialidade.

Cibercarracho fórmase partindo do prefixo ciber-, resultante do acurtamento cibernético, e o substantivo carracho, que nomea un arácnido da orde dos ácaros do que existen varias especies e que se alimenta do sangue de mamíferos e aves, tamén denominado carracha, carraza, carrapato ou carrapata.

Da idoneidade de elixir este becho capaz de transmitir distintas enfermidades para se referir a quen delinque dá conta o refraneiro, que confirma a mala sona da que gozou tradicionalmente. As molestias e os danos que ocasionan as carrachas reflíctense en proverbios como Gando cativeiro, de carrachos cheo ou Ano pobre e ovella fraca, todo é carrachas. E as calidades negativas que se lles atribúen tamén están presentes dalgún xeito nesoutro dito que se aplica a quen presume do que non ten: Chufa, carracha, que logo vén o verán!

Retirarlles as carrachas a un animal require de moita paciencia, de aí que o nome deste ácaro tamén estea presente noutra expresión ben diferente, aplicable a unha persoa moi perfeccionista: Ándalle catando os carrachos ao can.

Cibercarracho, -a incorpora agora esta palabra popular nun novo tempo marcado pola tecnoloxía, chea de oportunidades pero tamén de ameazas, que van deixando pegada no Dicionario.

FONTE: portaldaspalabras.gal

CANTO SABES DE MARROCOS? V

Continúo coa serie adicada a Marrocos, un país ao que moitos chaman a porta a África. É o país veciño alén do mar, que é realmente sorprendente, é cor, cheiro, sabor, grandes montañas, deserto, mar e medinas, tranquilidade e caos…

A contestación correcta á pregunta onte é Casablanca. No último censo de 2014 a súa poboación era de 4.270.750 habitantes. Séguelle Fez e Tánxer. A capita, Rabat, tina por esas datas 645.500 habitantes. No total do país hai unha poboación estimada para iste ano de 37.840.052 habitantes.

E imos coa pregunta de hoxe!

5. Cal é a montaña máis alte de Marrocos?

- Afella

- Ouanoukrim

- M’Goun

- Tubqal

Mañá a solución e unha nova proposta!

FONTE: es.wikipedia.org      Imaxes: es.wikipedia.org e worldpopulationreview.com

#DígochoEu: Palabras de Nadal

Aquí tes unha relación de palabras que debes recordar neste Nadal!

#DígochoEu

#DígochoEu: Cal é a diferenza entre 'duelo' e 'dó'?

Non confunas duelo e dó! Esther pon as cousas claras!

#DígochoEu