XOGO EN LIÑA: TOMA DE DECISIÓNS

Publicado: 23/10/2014 13:17 por vgomez en XOGOS
20141022193805-dibujo.jpeg.bmp

 

SOGAMA (Sociedade Galega do Medio Ambiente, empresa pública autonómica, creada no ano 1992) vén de editar un xogo en liña sobre residuos urbanos para escolares de Educación Secundaria (12 a 16 anos): Toma de Decisións.

Este xogo ten  o fin de promover a reflexión dos mozos e mozas en torno aos hábitos de consumo e compras responsables, decidindo que debe facerse cos residuos xerados e avaliando as consecuencias das súas accións.

Se o queres coñecer só tes que premer AQUÍ.

FONTE: Sogama.es

MÚSICA CON CONTIDO AMBIENTAL VII

Publicado: 22/10/2014 08:41 por vgomez en OUTRAS COUSAS

 

O cantante de soul Marvin Gaye lanzou en 1971 “Mercy Mercy Me (The Ecology)” (Ten misericordia de min. A Ecoloxía) para denunciar algúns dos principais impactos ambientais que sofre o planeta, como a contaminación, a extinción dos animais ou a superpoboación.

FONTE: Revista Consumer

AS ORÍXES ACUÁTICAS DO SEXO

Publicado: 21/10/2014 08:15 por vgomez en NOTICIAS DAS CIENCIAS
20141020170534-14138025014967.jpg

Recreación artística dos placodermos copulando / BRIAN CHOO/FLINDERS UNIVERSITY

 

A copulación e a fertilización interna xurdiu a través duns peixes prehistóricos chamados placodermos que poboaron a Terra hai 385 millóns de anos, segundo acaba de concluír un equipo de científicos e publicado na revista Nature.

Os extinguidos placodermos , primeiros antecesores vertebrados dos seres humanos, foron peixes con mandíbulas con placas cortantes, medían uns 8 centímetros de longo e habitaban os antigos lagos de Escocia e partes de Estonia e China.

A investigación mostra que os fósiles machos dos Microbrachius dicki, que pertence ao grupo dos antiarchios dos placodermos, desenvolveron uns membros xenitais osudos coa forma dunha L que lles permitía trasferir o esperma ás femias. Pola súa banda, as femias desenvolveran pequenos ósos pares para asegurar os órganos masculinos durante a copulación.

O descubrimento de como copulaban estes peixes produciuse o ano pasado cando estudaban un óso fósil da colección da Universidade de Tecnoloxía en Tallin, Estonia. Este fósil simboliza a forma máis primitiva que se coñece dun órgano sexual e demostra o primeiro uso dunha fertilización interna e unha copulación como unha estratexia reprodutiva coñecida nos rexistros paleontolóxicos.

"Microbrachius significa pequenos brazos. Os científicos estiveron desconcertados por séculos sobre a utilidade destes pares de brazos osudos. Resolveron este gran misterio porque sabemos que servían para a copulación, para que o macho poida posicionar o seu membro na área xenital da femia," comentase na investigación.

Consideran que os peixes copulaban nunha posición lateral (ver imaxe) o que permitía que o macho puidese manobrar os seus órganos xenitais na posición correcta para que este encontro sexual se produza, nunha especie de baile cadrado.

FONTE: Xornal El Mundo/Ciencia

OS KOBs DO CINTURÓN DE KUIPER

Publicado: 19/10/2014 08:34 por vgomez en CURIOSIDADES
20141016194630-kbos.jpg

Recreación artística dun obxecto do cinturón de Kuiper / NASA, ESA, and G. Bacon (STScI)

 

Escudriñando as escuras e afastadas fronteiras do noso Sistema Solar, o telescopio espacial Hubble descubriu tres novos obxectos no cinto de Kuiper (KBOs) que poderían ser visitados pola sonda New Horizons unha vez rematada a súa misión en Plutón, ao que chegará o próximo mes de xullo.

Os KBOs foron detectados durante un programa especialmente deseñado polo equipo que opera a New Horizons para buscar obxectivos alcanzables pola sonda unha vez esta remate a súa misión principal.

O cinto de Kuiper é un vasto anel de residuos do material orixinal a partir do cal se formou o Sistema Solar. O anel rodea por completo o noso sistema planetario, e os obxectos que o compoñen, os KBOs, pertencen a unha clase única e que nunca foi visitada ou estudada por misión espacial ningunha. De feito, ese material orixinal contén valiosas pistas sobre o nacemento dos planetas que nos acompañan arredor do Sol.

Os KBOs encontrados co Hubble son unhas dez veces máis grandes que un cometa típico, pero apenas alcanzan entre o un e o dous por cento do tamaño de Plutón. A diferenza dos asteroides, os KBOs non reciben calor do Sol e son, polo tanto, auténticas mostras conxeladas e intactas do que foi o Sistema Solar cando empezou a formarse hai uns 4.600 millóns de anos. En concreto, os tres KBOs achados polo Hubble poderían ser, segundo os datos dispoñibles, os "ladrillos" a partir dos cales se formaron os planetas ananos como Plutón.

O equipo de New Horizons empezou a buscar obxectos accesibles no cinto de Kuiper en 2011, usando algúns dos maiores telescopios terrestres, e acharon varias ducias de KBOs, aínda que ningún deles estaba ao alcance das escasas reservas de combustible da sonda unha vez rematada a súa misión en Plutón.

A finais de setembro, os investigadores lograron identificar un KBO "definitivamente accesible" e outros dous que podrecían selo tamén, aínda que se necesita seguir as súas órbitas durante algúns meses antes de estar completamente seguro de que poden ser alcanzados pola New Horizons.

Os KBOs son extremadamente difíciles de localizar, xa que son pequenos, non brillan e resultan case imposibles de ver sobre o fondo estrelado da constelación de Saxitario, que actualmente está na mesma dirección que Plutón. Os tres KBOs encóntranse a uns 1.500 millóns de km máis alá de Plutón. Dous deles teñen uns 55 km de ancho e o terceiro, máis pequeno, mide uns 25 km.

A New Horizons, lanzada en 2006, é a primeira misión espacial que visitará Plutón. Cando cumpra o seu obxectivo principal, a NASA intentará aproveitar a nave para levar a cabo outras investigacións. Calcúlase que a finais de 2016, a nave poderá dedicarse ao estudo dos KBOs. Para entón, terá percorrido unha distancia de 6.500 millóns de km dende a Terra.

FONTE: Xornal abc/ciencia

NEBULOSA BOLBORETA

Publicado: 18/10/2014 09:11 por vgomez en OUTRAS COUSAS
20141016174031-14132765878527.jpg

Imaxe da Nebulosa NGC 6302 / NASA/ESA Hubble


Hai moitos obxectos celestes espectaculares, pero as escenas máis impactantes, segundo a ESA (Axencia espacial Europea), chegan co último alento das estrelas de masa media, co que emiten grandes nubes de gas a altas temperaturas. Estes estertores forman nebulosas planetarias como NGC 6302, máis coñecida como a Nebulosa do Insecto, ou Nebulosa Bolboreta.

A súa forma tan característica convértea nun bo exemplo dunha nebulosa bipolar, nas que o gas pode escapar máis doadamente dos polos que da rexión ecuatorial da estrela moribunda, creando unha estrutura lobular que recorda a un reloxo de area ou, neste caso, a unha gran bolboreta cósmica.

Esta complexa estrutura encóntrase a uns 3.800 anos luz da Terra, dentro da Vía Láctea. Formouse cando unha estrela cunha masa cinco veces superior á do Sol se transformou nun xigante vermello, desprendéndose das súas capas externas e volvéndose extremadamente quente.

Ademais do seu indiscutible valor estético, esta imaxe revela unha gran cantidade de información sobre as propiedades físicas da nebulosa.

O ton avermellado dos bordos das ás da bolboreta é produto da radiación emitida polo nitróxeno, e indica que esta rexión se encontra a unha temperatura relativamente baixa. En contraste, as manchas brancas preto do centro da estrutura son as emisións do xofre, que se corresponden coas zonas de máis alta temperatura, nas que as correntes de gas colisionar no ámbito da estrela central.

O gas quente expulsado pola estrela colisionar coa materia do seu ámbito, creando ondas de choque a través de toda a nebulosa. Un bo exemplo é a liña serpeante ben definida que atravesa a mancha branca na esquina superior dereita da imaxe. As outras tonalidades da nebulosa indican a presenza de osíxeno, helio e hidróxeno.

Fonte: Xornal El Mundo/Ciencia

CINE: "A VIAXE DA TÚA VIDA"

Publicado: 17/10/2014 08:07 por vgomez en OPINIÓN E COMENTARIO
20141016181033-el-viaje-de-tu-vida.jpg

Cartel da película / Imaxe:fotogramas.es 

 

Esta fin de semana chega aos cines a èlícula "A VIAXE DA TÚA VIDA", baseada no bestseller "As Pegadas do Deserto" de Robyn Davidson.

Esta é a súa ficha técnica:

Título: A viaxe da túa vida

Título Orixinal: Tracks

Xénero: Aventuras

Nacionalidade: Australia

Ano: 2013

Duración: 112 minutos

Produtora: Australia-Reino Unido; See-Saw Films

Director: John Curran

Guión: Marion Nelson

Fotografía: Mandy Walker

Reparto: Lily Pearl, Mia Wasikowska, Philip Dodd, Fiona Press, Daisy Walkabout, Rainer Bock, Felicity Steel, John Flaus, Ian Conway, Evan Casey, David Pearce, Jessica Tovey, Darcy Crouch, Brendan MacLean, Jamie Timony

Sinopse: A película conta a historia real dunha moza aventureira, Robyn Davidson, que cruzou case 2000 millas polo deserto australiano ata alcanzar o Océano Índico, deixando a súa vida atrás. Sós, durante 9 meses; ela, o seu leal can e 4 impredicibles camelos descobren un mundo aínda máis asombroso do que ela imaxinara. Durante a viaxe, que supoñerá o inicio dunha nova vida, Robyn crúzase con personaxes moi peculiares e cun fotógrafo de National Geographic, patrocinadoras da viaxe, quen, fascinado co seu espírito de aventura, persegue a Robyn intentando captar a esencia do extraordinario mundo que os rodea.



20141015234603-1413388122-351276-1413388167-noticia-normal.jpg

Ilustración comparativa do tamaño do cometa 67P/Churyumov-Gerasimenko coa cidadr dos Ánxeles./ ESA /ANOSMICOVNI

 

Xa neste blog teño falado da nave espacial robótica da ESA Rosetta.

Pois ben, o próximo 12 de novembro, comezará unha nova e arriscada aventura da historia da exploración espacial: o módulo Philae separarase nese momento da sonda Rosetta que está a dar voltas arredor do cometa 67P/Churyumov-Gerasimenko/Churyumov-Gerasimenko, e iniciará un descenso de sete horas de duración en caída libre ata chegar ao chan do núcleo cometario. Para que vos fagades unha idea do tamaño deste cometa, na fotografía superior tedes unha comparacióm cunha cidade americana.

Nunca ata agora se intentou unha manobra así e as experiencias de descenso de robots adquiridas en Marte ou mesmo na lúa Titán de Saturno non serven de moito porque o pequeno núcleo do cometa, a diferenza deses obxectos do Sistema Solar visitados in situ por artefactos terrestres, apenas ten gravidade.

Espectacular aventura!

UN BURACO NEGRO "VORAZ"

Publicado: 15/10/2014 08:01 por vgomez en NOTICIAS DAS CIENCIAS
20141012105149-agujero-negro-voraz-.jpg

Simulación da fonte ultraluminosa ULX P13 / Tom Russell (ICRAR) /Rob Hynes (Louisiana State University)

 

Hai tres décadas, un telescopio espacial detectou un tipo de obxecto descoñecido que brillaba en raios X máis que calquera estrela. Sen ter claro de que se trataba, estes obxectos foron bautizados como fontes X ultraluminosas ou ULX. Agora, un grupo de científicos logrou descifrar o misterio: o que está detrás de tanto fulgor é un burato negro como se esperaba, pero sorprendentemente pequeno dunhas quince masas solares. O que acontece é que xera tanto brillo porque é tremendamente voraz, “come” a materia circundante cunha avidez maior do habitual.

ULX P13 (como se chama a fonte ultraluminosa observada) emite tanta enerxía porque alberga un burato negro que come dez veces máis rápido do que se cría posible. Atópase a 12 millóns de anos luz da Terra, non é un obxecto, senón dous: unha parella formada por unha estrela superxigante con 20 veces a masa do Sol e o burato negro. Este último completa unha órbita en torno á estrela en 64 días, mentres absorbe parte da masa da súa compañeira. Esa materia que o burato tan rapidamente devora é a causa da gran luminosidade do sistema: os buratos negros en si non brillan, pero si o fai, e moito, a materia que se acelera e quenta mentres cae, “como nun último berro antes de ser absorbida polo sumidoiro cósmico”.

ULX P13 é unha fonte moi brillante en raios X, moito máis luminosa que os buratos negros que hai na nosa propia galaxia. O que a fai dobremente especial é que a estrela que alimenta o sistema é tamén máis brillante que noutras ULX. Por iso puideron entender a natureza do sistema e medir a rotación de ambos os dous.

 Estes buratos negros medianos son moi buscados porque os modelos actuais de formación de estruturas no Universo predín a súa existencia, pero aínda non se detectou ningún con certeza. Pero, por que o burato negro observado devora tan rapidamente o gas da súa estrela compañeira? A explicación máis probable, aseguran, é que a rápida expansión da estrela compañeira superxigante “sobrealimente” ao burato negro, forzándolle a tragar materia por enriba do que é habitual.

FONTE: Xornal abc/ciencia

SERPES ROBÓTICAS

Publicado: 14/10/2014 08:20 por vgomez en NOTICIAS DAS CIENCIAS
20141012101408-14129606889934.jpg

Prototipo do robot / NICO ZEVALLOS e CHAOCHUI GONG

 

Os seres vivos sen extremidades, como as serpes, son capaces de atravesar calquera terreo. En particular, as serpes cascabel poden escalar as superficies inestables e inclinadas do deserto. Ata agora esta habilidade, coñecida como sidewinding, non se implementara en robots.

Varios experimentos, realizados por un grupo de investigadores da Universidade de Xeorxia, en colaboración coa Universidade de Carnegie Mellon e o Zoo de Atlanta, e publicados na revista Sciencere, revelan como funciona o mecanismo destas serpes "todoterreo" conseguindo, simultáneamente, que os robots imiten o movemento.

Segundo estas observacións, os científicos encontraron que as serpes, en contacto cunha superficie inclinada e inestable, como son as elevacións de area, aumentaban a lonxitude do seu corpo, e segundo a inclinación da superficie, facíano en maior ou menor medida.

Para determinar os patróns de movemento, o equipo investigou ao robot e as serpes nun recinto circular de area. Nesta superficie, construída no zoo de Atlanta, colocaron seis tipos de serpes que empregan este movemento para observar como escalaban os montículos de area en diferentes inclinacións. Calcularon ata que punto penetraban a area, cantos puntos de contacto se establecían entre o corpo e a superficie, e de que xeito cambiaba este comportamento en función do tipo de pendente.

Os investigadores decatáronse de que as serpes non se escorrían malia a inclinación, senón que ese movemento facía que conseguisen avanzar. A medida que a inclinación era máis pronunciada, as serpes aumentaban a lonxitude do seu corpo.

Seguidamente, os investigadores reconstruíron o movemento no robot, que emulou con éxito a capacidade das serpes.

Esta perspectiva, que pon de relevo como os científicos encontran na natureza principios biolóxicos que instalar a robots, consegue desenvolver, grazas a isto, novas capacidades: maior velocidade, mellor deslizamento e voo, entre otras.

FONTE: Xornal El Mundo/Ciencia

A ESTRELA MÁIS LUMINOSA DA VÍA LÁCTEA

Publicado: 13/10/2014 08:05 por vgomez en CURIOSIDADES
20141009165846-cygnusob2-12.jpg

Estrela Cygnus OB2 12 / Imaxe: orionsarm.com 

 

A estrela máis luminosa da Vía Láctea, a nosa galaxia, é Cygnus OB2 12, unha hiperxigante azul 6 millóns de veces máis luminosa e 110 veces máis masiva que o Sol.

Atópase na constelación do Cisne, a 5.500 anos luz.

Espectacular!

20141011105234-1412931102-118892-1412936311-noticia-fotograma.jpg

Malala Yousafzai e Kailash Satyarthi / Imaxe: internacional.elpais.com  

 

O Premio Nobel da Paz deste ano 2014 foi compartido: outorgado a unha moza paquistaní de credo musulmán, Malala Yousafzai, e un indio de credo hindú, Kailash Satyarthi. Ambos os dous recibírono pola súa loita en contra da opresión infantil e a favor do dereito de todos os nenos á educación.

É un galardón que premia a súa coraxe, pois ambos os dous dan “unha mensaxe de esperanza aos mozos", en palabras do presidente do Comité Noruegués do Nobel.

Malala Yousafzai nacida en Mingora, Pakistán, en 1997 é coñecida polo seu activismo a favor dos dereitos civís, especialmente dos dereitos das mulleres no val do río Swat, onde o réxime talibán prohibira a asistencia á escola das nenas.

Kailash Satyarthi naceu en Vidisha (India) en 1954. É licenciado en enxeñaría eléctrica e activista na defensa dos dereitos dos nenos. Fundou a Bachpan Bachao Andolan en 1980 e actuou para protexer os dereitos de 80.000 nenos.

FONTE: 2Ominutos.es e wikipedia.or

20141010195001-cienciaqueconta.jpeg.bmp

 

Gústache escribir? Si. Pois entón isto interésache!

O grupo DIVULGATIVA da Universidade de Vigo, convoca o 7º concurso de relatos curtos "Ciencia que conta", que ten como obxectivo contribuír a concienciar ao conxunto da sociedade galega sobre a importancia da ciencia no desenvolvemento económico e benestar social de Galiza, fomentando a cultura científica.

A temática do concurso é de relatos curtos vencellados á ciencia. En xeral trátase de relatar poñendo en valor a importancia da ciencia no desenvolvemento económico e no benestar dunha sociedade, nomeadamente a galega, e un maior recoñecemento social destas actividades, así como un achegamento ao traballo científico e ás profesións de científicos e tecnólogos.

Participarás na categoría de Educación Secundaria e o prazo para o envío dos traballos remata o 15 de novembro de 2014.

Hai bos premios e como en edicións anteriores, os mellores relatos de cada categoría (en total sobre corenta) serán publicados nun libro.

Se estas interesado-a, aquí tes as bases do concurso. Preme AQUÍ.

20141009163751-van-einstein.jpg

 

The Big Van Theory demostra que a ciencia tamén pode ser divertida. E non, iso de Van non é unha errata, non falamos de televisión, falamos de cómicos. Son os "científicos sobre rodas" que se botaron á estrada para facer divulgación científica dun xeito moi diferente á habitual. Non máis publicacións con termos indescifrables que ninguén entende. Para estes investigadores a ciencia é para todos, así que utilizan "o humor como accesorio", como unha linguaxe universal que é capaz de chegar a todas as persoas.

Con iso de ser científicos de día e monologuistas de noite calquera preguntaríase se estes investigadores teñen tempo para durmir, pero, "por sorte", son 12 integrantes e fan quendas para as xiras. Ademais, contan co apoio dos seus xefes, que "entenden a importancia do labor de divulgación".

Para estes investigadores, a divulgación é "unha obriga", pois senten a necesidade de ensinar ás persoas en que inverten os seus impostos, "porque, aínda que a xente non se decata da súa importancia, a ciencia é un dos motores da economía".

No vídeo superior tedes unha das súas actuacións!

FONTE: Xornal El Mundo/Ciencia

20141008173159-nobel-de-quimica-2014-para-los-inventores-de-la-microscopia-fluorescente-de-superresolucion-image-380.jpg

Eric Betzig, Stefan W. Hell e William E. Moerner, gañadores do Nobel 2014 de Química 2014 / agenciasinc.es 

 

Os estadounidenses Eric Betzig e William E. Moerner e o alemán Stefan W. Hell gañaron o Nobel 2014 de Química por desenvolver a microscopia fluorescente.

O xurado da Real Academia das Ciencias Sueca quixo así recoñecer o traballo dos tres galardoados no desenvolvemento de microscopios de "alta resolución" que empregan "moléculas fluorescentes", unha técnica tamén denominada "nanoscopia".

Isto permite estudar "moléculas individuais dentro de células vivas", algo ata entón imposible coas técnicas dos microscopios ópticos tradicionais. Este avance contribuíu ao estudo de enfermidades como o alzheimer e o parkinson, así como na análise de procesos cognitivos nas neuronas do cerebro, explicou o xurado.

O estadounidense Eric Betzig, nacido en 1960, é doutor pola Universidade Cornell de Ithaca (Nova York) e traballa actualmente no Instituto Médico Howard Hughes, de Ashburn (EUA).

O alemán Stefan W. Hell, nacido en Romanía en 1962, doutorouse na Universidade de Heidelberg e dirixe hoxe o Instituto Max Planck de Química Biofísica, en Gotinga (Alemaña), e o Centro Alemán de Investigación contra o Cancro de Heildelberg.

O terceiro premiado, o estadounidense William E. Moerner, naceu en 1953 e, tras doutorarse como Betzig na Universidade Cornell, traballa na Universidade de Stanford.

FONTE: Xornal La Vanguardia

20141007232600-isamu-akasaki-hiroshi-amano-y-54417708385-51351706917-600-226.jpg

Isamu Akasaki, Hiroshi Amano e Shuji Nakamura, gañadores do premio Nobel de Física de 2014 / AP

 

Isamu Akasaki, Hiroshi Amano e Shuji Nakamura reciben este ano o máximo galardón mundial de física, o Premio Nobel, por un traballo que disparou unha revolución na tecnoloxía da luz: a "invención dos díodos emisores de luz azul eficientes que permitiron as fontes de luz brillantes e de aforro enerxético", segundo destacou, onte, o comité da Real Academia sueca de ciencias. Noutras palabras, Akasaki e os seus colegas abriron a porta ás lámpadas LED de luz branca e larga duración. "Coas lámpadas LED temos agora alternativas máis duradeiras e máis eficientes ás vellas fontes de luz", destaca a academia sueca.

Isamu Akasaki naceu en 1929 en Chiran (Xapón) e doutorouse en 1964 pola Universidade de Nagoya; é catedrático da Universidade Meijo de Nagoya e catedrático emérito da Universidade de Nagoya.

Hiroshi Amano naceu en 1960 en Hamamatsu (Xapón) e doutorouse en 1989 tamén pola Universidade de Nagoya, onde é catedrático.

Shuji Nakamura naceu en 1954 en Ikata (Xapón) e doutorouse en 1994 pola Universidade de Tokushima. Nacionalizado estadounidense, exerce como catedrático na Universidade de California.

FONTE: Xornal El Pais e La Vanguardia