Representación artística dunha especie precursora dos mamíferos / Dariusz Sankowski en Pixabay
Un equipo de investigadores alemáns e arxentinos, co apoio tecnolóxico da Universidade Técnica de Munich (TUM), en Alemaña, e a Comisión Nacional de Enerxía Atómica, en Arxentina, logrou identificar unha especie animal extinguida hai 220 millóns de anos que brinda datos sorprendente sobre a evolución dos mamíferos, grazas ao uso de equipos avanzados de tomografía de neutróns. O achado foi posible a partir de restos fósiles descubertos no Parque Nacional Talampaya, ao oeste de Arxentina.
Os datos que lanza o novo estudo, publicado recentemente na revista Scientific Reports, indicarían que os mamíferos tiveron unha orixe suramericana, concretamente na actual zona sur de Brasil, como o postularon investigacións previas. A nova especie denominouse Tessellatia bonapartei, en homenaxe ao destacado científico arxentino Dr. José F. Bonaparte.
Tessellatia bonapartei pertence ao grupo chamado Cynodontia, un conxunto de animais que serían os devanceiros dos actuais mamíferos. Os cinodontes son unha das poucas especies que sobreviviron á Extinción masiva do Pérmico-Triásico, a maior extinción ocorrida na Terra, na que desapareceron hai aproximadamente 250 millóns de anos o 81% das especies mariñas e o 70% das especies de vertebrados terrestres.
Ao parecer, a nova especie descuberta de cinodonte recobrouse lentamente despois da “Gran Mortaldade” e só desapareceu ao redor de 30 millóns de anos despois da enorme extinción, para evolucionar cara a unha variedade daquilo que actualmente coñecemos como un mamífero. O revolucionario achado paleontolóxico iniciouse coa identificación dos ósos da nova especie cinodonte, do tamaño dun rato e descuberta nunha zona desértica.
En principio, os investigadores realizaron imaxes de raios X para observar os ósos, dado que retiralos directamente do terreo era moi perigoso para a súa conservación, debido ás condicións do achado. Con todo, o elevado contido de ferro do chan petrificado derivou en que os ósos fosilizados apenas poidan distinguirse da terra circundante nas imaxes de raios X. Desta maneira, fíxose imprescindible recorrer a outra tecnoloxía.
Foi así que aplicaron a técnica de tomografía de neutróns, para a cal o ferro non supón ningún problema. En primeiro termo, aproveitaron esta tecnoloxía na instalación RA-6 da Comisión Nacional de Enerxía Atómica, en San Carlos de Bariloche, Arxentina. Os neutróns térmicos de RA-6 produciron imaxes prometedoras, pero con baixa resolución espacial. Agora, era imprescindible empregar un equipo máis avanzado que puidese mellorar esa resolución.
Por tanto, os científicos continuaron a súa análise en ANTARES, un instrumento de tomografía de neutróns localizado en Garching, Alemaña. Desta maneira, obtiveron un contraste adecuado ao utilizar neutróns fríos, cunha lonxitude de onda máis longa. Ademais, a elevada resolución de ANTARES permitiu que os paleontólogos confirmasen que os ósos escavados pertencían a unha especie previamente descoñecida.
Xunto a que os cinodontes son globalmente moi escasos durante o período analizado dentro do Triásico, o Noriense, os investigadores destacaron que o achado é transcendente porque permitiu identificar varias características da nova especie, como un fuciño longo, unha mandíbula enorme, dentes afiados e a presenza dunha canle na mandíbula superior. Devandita canle indica que Tessellatia bonapartei, como moitos dos mamíferos actuais, tiña bigotes.
A nova especie agrega datos transcendentes á árbore evolutiva dos cinodontes, que permiten comprender mellor a evolución dos mamíferos. En resumo, o achado leva aos investigadores un paso máis preto de desentrañar o misterio da orixe dos mamíferos, os animais que a partir da súa aparición cambiaron o planeta para sempre.
FONTE: Pablo Javier Piacente/farodevigo.es/tendecias21
