CURIOSIDADES

UN ICEBERG TABULAR PERFECTAMENTE CADRADO

Iceberg tabular perfectamente cadrado fotografado pola NASA (NASA)

 

Cando un mira a fotografía da NASA sobre este pedazo de fío non pode evitar sorprenderse. É perfectamente rectangular coma se fose  esculpido polo home, pero non, é totalmente obra da natureza.

A fotografía, tomada grazas á Operación IceBridge e publicada nas redes sociais da NASA, converteuse en  viral pola perfección do seu corte. Pero, como todo, ten a súa explicación científica. 

Kelly  Brunt, unha das científicas da NASA e da Universidade de  Maryland, explicou á revista Live Sciencie que este curioso pedazo de xeo formouse por un proceso que é bastante común nos bordos dos icebergs. “Temos dous tipos de iceberg: o que todos imaxinamos na nosa cabeza, que afundiu o Titanic, e que parecen prismas ou triángulos na superficies. E logo existen o que se chama icebergs tabulares”, sinalou  Brunt.

Estes iceberg  tabulares son anchos, planos e longos. Sepáranse dos bordos das plataformas de xeo, conectadas á terra, e flotan sobre a auga como unha plataforma independente. Este iceberg captado pola NASA crese que proviña da plataforma de xeo  Larsen C na Península Antártica.

A Larsen C é unha extensión flotante de glaciares localizada ao longo da costa oriental da península Antártica. Desta enorme plataforma desprendeuse en xullo de 2017 o maior iceberg do mundo denominado A68 que pesa máis dun billón de toneladas e mide 5.800 km cadrados.

Segundo explica  Brunt, “os iceberg  tubulares fórmanse a través dun proceso similar ao do crecemento das uñas: cando unha uña medra demasiado crébase ao final. Medran moito e, ao final, rompen. O resultado é que adoitan ser rectangulares e ofrecen formas xeométricas”. Pero o realmente extraordinario deste caso en concreto é a súa forma  increiblemente perfecta, “o que fai que isto sexa inusual é que parece case un cadrado”, engade  Brunt. 

Este iceberg  tubular podería medir máis de 1,6 km de ancho, e iso é só o 10% da masa total do iceberg, xa que a masa de maior tamaño atópase oculta baixa a auga. Ademais, segundo explicou a NASA, polo seu aspecto da súa superficie e os ángulos tan afiados probablemente desprendeuse hai pouco da plataforma.

FONTE: Neus Palau/lavanguardia.com/natural

A PONTE MARÍTIMA MÁIS LONGA DO MUNDO

 

O monumental esforzo de inxeniería con forma de serpe foi deseñado para unir as cidades do sur do delta do río Perla en China, a ponte de Hong Kong- Zhuhai- Macao,  pasará a ser o viaduto marítimo máis longo do mundo. 

Esta estrutura de 55 quilómetros une, a partir de hoxe, Hong Kong co territorio continental chinés por primeira vez. Está deseñado para resistir un terremoto de nivel 8, un  super tifón con ventos de 340 quilómetros por hora e choques de grandes buques.

Para conseguilo fixeron falta xigantescos alicerces para que poidan navegar os baixos por baixo, dúas illas artificiais e 6,7 quilómetros de túneles submarinos. En total, empregáronse 400.000 toneladas de aceiro, ademais de máis dun millón de metros cúbicos de formigón, cun custo de máis de 16.000 millones de euros.

FONTE: elmundo.es

UNHA TELARAÑA XIGANTE EN GRECIA

 

Unha gran telaraña cubriu 10.000 metros cadrados de ribeira nun pobo xunto ao lago  Vistonida, no norte de Grecia.

A bióloga  Efterpi  Patezinis, do Parque Nacional do Delta do Nestos e os lagos  Vistonida e  Ismarida, explicou ao xornal local "Xronos" que, aínda que non se trata dun fenómeno sen precedentes, nesta ocasión a súa extensión e rapidez é "impresionante".

Segundo  Patezinis, o fenómeno débese a un desequilibrio ambiental, pois este ano mosquitos e moscas de area abundaron na zona e serviron como banquete para as arañas, que en tales condicións, reproducíronse con rapidez.

A xigantesca seda arácnida tapou a vexetación, desde arbustos ata árbores, así como valos e muros e mesmo algúns santuarios de estrada típicos do país.

A pesar da  tétrica paisaxe,  Patezinis asegurou que a situación é temporal, pois, "cando chegue o frío e a comida redúzase, as arañas tamén diminuirán".

O pasado setembro unha masa de  telarañas similar cubriu uns 3.000 metros cadrados noutro lago en Grecia, o de  Aitoliko, a 250 quilómetros ao oeste de Atenas.

FONTE: farodevigo.es

O FÓSIL MÁIS ANTIGO COÑECIDO

 

Un equipo de científicos presentou os fósiles máis antigos do mundo: ruínas de colonias de antigas bacterias coñecidas como estromatolitos en rochas de 3.700 millóns de anos en Groenlandia, sendo 200 millóns de anos máis antigas que os  estromatolitos fósiles de 3,48 billóns de anos descubertos na rexión de Pilbara no noroeste de Australia.

 Os reloxos moleculares, a taxa de mutación do material xenético, suxiren que a vida na Terra comezou hai uns 4.000 millóns de anos, polo que ter fósiles tan antigos como os  estromatolitos de Groenlandia indican que a vida na Terra pode comezar bastante rápido: estes serían os primeiros organismos da Terra.

FONTE: Sarah Romero/muyinteresante.es/ciencia

YUMI: O ROBOT QUE O MESMO FAI UN CAFE QUE DIRIXE UNHA ORQUESTRA

Unha frase atribuída a un dos grandes directores de orquestra do século  XX,  Herbet  von  Karajan, aseguraba que “a arte de dirixir consiste en saber cando hai que abandonar a batuta para non molestar á orquestra”. Sexa ou non certo que a frase fose pronunciada algunha vez polo  austriaco, o aforismo é brillante porque pon de manifesto un pensamento que compartiron moitos afeccionados á música. Anthony  Burguess (compositor e novelista, autor da famosa A laranxa mecánica que  Stanley  Kubrick adaptou ao cinema) expresouno nun artigo cargado de ironía: “Subirse a un podio e darlle vida a unha orquestra non require ningunha pericia especial. É máis difícil ser  cobrador de autobús ou revisor de tren. Á fin e ao cabo non é absolutamente necesario que haxa un señor movendo un  palito no podio (…) Os admiradores dos directores de orquestra cren que eles poderían facer o seu traballo moderadamente ben, e ata certo punto así é”.

Talvez  Burguess esaxerase, porque non está claro que calquera poida dirixir a unhas decenas de músicos profesionais para que interpreten, poñamos por exemplo, a  Verdi. Pero quen si pode facelo é YuMi, un brazo  robótico que debutou hai un ano dirixindo a orquestra filarmónica de Lucca nunha velada na que precisamente se interpretou, entre outras pezas, a famosa A Donna  è  Mobile, da ópera  Rigoletto. O tenor Andrea  Bocelli estivo entre quen foi dirixidos polo robot, que substituíu a quen fora o seu instrutor, o mestre Andrea  Colombini, o director habitual da orquestra: “a idea de  YuMi foi do profesor Franco Mosca, que é o presidente do festival da robótica. Franco coñéceme moi ben porque vén aos nosos concertos e ás nosas actuacións. E lanzoume esta proposta sabendo que me gustan moito os retos. Ao principio non tiña dúbidas, pero si un pouco de incerteza”. As dúbidas de  Colombini disipáronse cando viu a YuMi no centro de ABB de Milán, xa que descubriu unha máquina creada para aprender xestos e tarefas rapidamente, sen necesidade de que o usuario coñeza unha linguaxe de programación.

Andrea  Cassoni, director xeral de robótica de ABB, destaca tanto a rapidez na aprendizaxe do robot (necesitou só dúas sesións con  Colombini) como a súa precisión: é capaz de  enhebrar unha agulla, dúas calidades que xa quixesen posuír a maioría de aspirantes a dirixir unha orquestra.  Colombini asegura que  YuMi conquistoulle nada máis coñecerlle debido a que lle fixo unha das cousas que máis lle gustan no mundo… “un café”. Para quen xa albiscan un futuro  tenebroso no que as máquinas se apropian mesmo dos traballos aparentemente máis creativos,  Cassoni tranquilízalles: “podemos deixar que YuMi faga as actividades máis repetitivas as máis continuadas e as que requiren máis capacidade  congnitiva. As dos humanos, que as realicen os humanos”.

FONTE: José  L. Álvarez  Cedena/elpais.com

CONSIDERACIÓNS SOBRE O NOBEL DE FÍSICA 2018

De esquerda a dereita: Gérard Mourou, Donna Strickland e Arthur Ashkin / Imaxe: Reuters, AFP, AP/elcomercio.pe

O pasado día 2, deuse a coñecer os galardoados do Nobel de Física 2018. Pero é importante falar dalgunhas consideracións que fan a este Nobel lago particular. Vexamos:

1. A ausencia de mulleres entre os galardoados era particularmente significativa no campo da Física, pois en 117 anos só o gañaban Marie Curie (francesa de orixe polaca, que en 1903 compartiuno co seu home, Pierre Curie, e con Henri Becquerel, e que en 1911 recibiu o de Química ) e  Goeppert-Mayer (estadounidense de orixe alemá, galardonada en 1963 ), cuxo anuncio, por certo, foi recollido con este titular por un xornal local de San Diego: "Nai de San Diego gaña o premio Nobel". Iste ano, Donna Strickland (Guelph, Canadá, 1959) entrou neste selectísimo club, sendo a terceira muller que gañou un Nobel de Física.

2. Outros dos gañadores, o estadounidense Arthur  Ashkin (Nova York, 1922), converteuse na persoa máis anciá que gaña un Nobel, en concreto conta con 96 anos.

3. Os Nobel non só son galardóns, tamén ten a súa dotacioón económica, en concreto, 9 millones de coroas suecas (unos 870 mil euros al cambio actual). Como consecuencia esta cantidade repartirase do seguinte xeito: A metade é compartida por Donna Strickland con Gérard Mourou, e a outra metade é para Arthur Ashkin.

FONTE: Teresa Guerrero/elmundo.es e hipertextual.com

UNHA MANTIS RELIXIOSA "PESCADORA"

 

Hierodula tenuidentata comendo Poecilia reticulata da cola mentres o peixe aínda está vivo e respira na auga / Imaxe: R. Puttaswamaiah/jor.pensoft.net

As  mantis relixiosas (Hierodula tenuidentata) parecen sacadas dunha película de alieníxenas. O seu inquietante plan corporal e unha visión sofisticada permítenlles capturar presas cunha eficacia aterradora. Algúns exemplares xa foran observados alimentándose de vertebrados, como aves pequenas,  lagartixas, ras,  tritóns, ratos, serpes e tartarugas. Pero na súa maioría, estes sucesos non foron validados cientificamente ou producíronse baixo circunstancias inducidas e manipuladas polo home.

Con todo, non existían datos científicos de que as mantis pescasen e devorasen peixes ata este recente estudo publicado na revista Journal of Orthoptera Research. O ano pasado, un equipo de investigadores observou a un macho adulto cazando e alimentándose de guppys (Poecilia reticulata), unha especie de auga doce moi habitual nos acuarios polos seus fáciles coidados, nun estanque situado nun xardín privado en Karnataka (India). Curiosamente, o depredador regresou cinco días seguidos e capturou un total de nove peixes (un mínimo de dous por día). Para alcanzar ás súas presas, o insecto camiñaba sobre as follas dos nenúfares e as leitugas de auga que crecen na superficie do estanque.

Ademais de ser a primeira observación deste tipo, os investigadores cren que este estraño comportamento ten implicacións no que coñecemos sobre as mantis.

En primeiro lugar, o feito de que estes insectos cacen vertebrados fóra das gaiolas nos laboratorios confirma que unha soa especie de invertebrado é capaz de ter impacto en todo un ecosistema. Neste caso, unha mantis aliméntase de guppys que, á súa vez, aliméntanse de insectos acuáticos.

En segundo lugar, o descubrimento cuestiona o coñecemento previo sobre as habilidades visuais das  mantis. Mentres que a estrutura dos seus ollos indica claramente que evolucionaron para cazar á luz do día, o espécime masculino estudado demostrou ser un excelente cazador na escuridade. O insecto logrou atrapar aos nove peces á tardiña ou a altas horas da noite.

Ademais de visuais, as  mantis tamén poden desenvolver impresionantes habilidades de aprendizaxe. Os investigadores especulan que o comportamento repetitivo observado podería ser o resultado da experiencia persoal. As habilidades cognitivas sofisticadas, doutra banda, poderían permitir á  mantis desenvolver as súas estratexias de caza.

FONTE: abc.es/ciencia

ADIVIÑA A NEBULOSA (FIN)

 

A solución á proposta de onte é: A  Nebulosa da Bolboreta. Esta bolboreta estelar é unha das  nebulosas máis espectaculares e fermosas que existen. Tamén é coñecida como  M2-9,  Nebulosa dos Chorros Xemelgos ou Nebulosa Ás de Bolboreta. É unha  nebulosa planetaria na constelación de Ofiuco a uns 2100 anos luz da Terra. Trátase dunha  nebulosa  bipolar con dúas  lóbulos de material emitidos pola estrela central. 

E así rematamos esta serie que espero que fose do voso agrado.

Ata a próxima serie!

FONTE: muyinteresante.es/ciencia e wikipedia