NOTICIAS DAS CIENCIAS

NOVA ESPECIE DE CORAL NO MEDITERRÁNEO

Nidalia indemares  /Imaxe: CSIC 

O equipo do Instituto de Ciencias do Mar do Consello Superior de Investigacións Científicas  (CSIC) descubríu, na primeira campaña no Canal de Menorca, unha nova especie de coral branco bautizada co nome de Nidalia indemares. Esta especie de coral pertence ao xénero Nidalia, sendo importante o seu descubrimento, sobre todo, porque é a primeira vez que se atopa este xénero no Mediterráneo, o que para a comunidade científica abre novas vías de investigación en canto ao desenvolvemento dos diferentes océanos e continentes. Neste caso concreto pode levar a conclusión de que habería algunhas especies relictas que relacionan a fauna nos antigos océanos Atántico e Índico co Mar de Tethys.

Este importantísimo achádego realizouse dentro do proxecto LIFE + INDEMARES que comenzou a súa andadura no ano 2009 e na que partica como socio o CSIC xunto con outras administracións públicas, organismos científicos e organizacións non gubertamentais. O obxectivo deste proxecto é contribuír á protección e uso sostible da biodiversidade dos mares españois.

FONTE:Fundación Biodiversidad

VELOCIDADE DE ROTACIÓN DO NÚCLEO TERRESTRE

Capas da Terra / Imaxe:raritacomosiempre4.blogspot.com

A revista Nature Geoscience publica un artigo onde un grupo de xeofísicos descubríu que o núcleo da Terra rota moito máis de vagar do que se pensaba previamente, afectando ao noso campo magnético.

O citado estudo, levado a cabo polo Departamento de Ciencias da Terra da Universidade de Cambridge, indica que o núcleo da Terra xira moito máis de vagar do grao anual que se pensaba, xa que en realidade a velocidade de rotación é menor dun grad cada millón de anos.

O núcleo interno da Terra medra moi lentamente a medida que o fluído exterior vaise solidificando sobre a superficie do núcleo externo e a diferencia na velocidade hemisférica leste-oeste deste proceso queda conxelada na estructura do núcleo interno.

Para obter estes resultados, os científicos empregaron ondas sísmicas que atravesaron o núcleo interno, 5.200 quilómetros baixo a superficie da Terra, comparándoas co tempo da viaxe das ondas reflictidas na superficie do núcleo.

FONTE: El Mundo

EXPLOSIÓN SOLAR

Imaxe captada polo observatorio SDO / NASA

O observatorio da NASA SDO (Solar Dynamics Observatory), sigue recollendo espectáculares imaxes da nosa estrela: O Sol. Ás últimas fotografías amosan unha gran explosión solar que tivo lugar o pasado domingo (día 13 de febreiro).

Aínda que os astrónomos consideran que algunhas partículas do plasma resultantes destas xigantescas laparadas chegasen ao campo magnético da Terra, indicaron que non foron perigosas

De calquera xeito, foi unha boa ocasión para que os habitantes das rexiones polares puiedan disfrutar das auroras no ceo.

FONTE: El Mundo

SAN VALENTÍN NO ESPAZO

As galaxias Arp 147 e o anel rosa / NASA/CXC/MIT/STScI/S.Rappaport et al

San Valentín, que hoxe se celebra, parece que está en todas as partes, ou eso parece mirando a impresionante imaxe que ofrecía a NASA estes días.

A Axencia Espacial Estadounidense localizou o que parece un anel, pero non engarzado con diamantes, senón con buracos negros. O espectacular anel forma parte do sistema Arp 147 de dúas galaxias en interacción. Situado a 430 millóns de anos-luz de distancia, na constelación da Balea, o sistema Arp 147 contén os restos da colisión entre unha galaxia espiral (como a nosa)e unha elíptica. A fenomenal colisión provocou unha onda expansiva de formación de estrelas masivas que aparecen en cores azuis sobre unha estructura circular.

Na imaxe, regularmente espaciados sobre a rexión circular, os buracos negros fannos pensar en pedras preciosas engarzadas nun anel. Na mesma imaxe obsérvase unha segunda galaxia cunha gran forma, tamén anular, rosada e alongada.

Para conseguir esta fascinante imaxe combináronse datos obtidos por dous telescopios espaciais. Co Observatorio de rayos-X Chandra target=_blank>telescopio espacial Chandra, de raios-X, os astrónomos localizaron os buracos negros, mentres que o Bubble proporcionou unha fotografía dixital de alta sensibilidade.

Feliz San Valentín!

OS HOMÍNIDOS DE HAI 3,2 MILLÓNS DE ANOS ERAN BÍPEDOS

O óso fosil do homínido descuberto en Hadar (Etiopía) ubicado na posición no esqueleto do pé. CAROL WARD / UNIVERSITY OF MISSOURI

No ano 1974  un gupo de científicos atoparon no xacemento de Hadar (Etiopía)  un fósil, increíblemente ben conservado, dunha femia dunha especie de homínido descoñecida naquel entón, ao que lle puxeron por nome "Lucy", sendo considerado dende aquela o fósil máis completo da especie "Australopithecus afarensis".

Dende entón, a comunidad científica non logrou pechar o debate sobre se aquel homínido era bípedo estricto ou se aínda pasaba boa parte da súa vida nas ramas das árbores. Agora, o debate acaba de chegar á súa fin.

Fósil do cuarto metatarso do pé o "Australopithecus afarensis" / Sc

 

O mesmo investigador daquel descubrimento (Donald Johanson) resolveu o enigma coñecido como localidade 333 de Hadar ou o berce da primeira familia. O achádego o óso fósil do pé dun Australopithecus afarensis, publicado na revista Science, certifica que esta especie xa camiñaba de forma bípeda, como os humanos modernos, algo que moitos científicos sospeitaban, pero ninguén puidera demostrar.

FONTE: El País/El Mundo

DESTINO XÚPITER

Xúpiter / Imaxe: astronomos.org

A mediados do próximo mes de agosto partirá con destino a Xúpiter unha nova sonda espacial, a Juno, que chegará e poñerase en órbita en 2016, para investigar a orixe e a evolución deste xigante, comprender como se formaron os planetas gasosos e que papel xogaron no conxunto do Sistema Solar.

Os científicos, en concreto, queren saber se ten un núcleo sólido ou é todo gas, medir a cantidade de auga e amoníaco na súa atmosfera, observar as auroras alí e cartografar o intenso campo magnético. A NASA está xa ultimando a construcción da nave e mentres tanto, planea o siguinte paso, que sería coa Axencia Europea do Espazo (ESA). Tartaríase dunha misión conxunta (aínda pendente de aprobación) enfocada neste caso a dúas particulares lúas xupiterianas xeadas: Europa e Ganímedes.

Xúpiter, como o Sol, está feito sobre todo de hidróxeno e de helio. O colapso dunha enorme nube de gas e po debeu dar orixe á estrela e con gran parte do material sobrante formaríase o gran planeta gasoso. Estas e outras son as preguntas que pertenden ser contestadas agora con esta viaxe.

FONTE: El Pais

AS DUNAS DE MARTE

Imaxes en branco e negro e en cor falseado de tres puntos das dunas setentrionais de Marte nas que se aprecia a erosión ao longo dun ano / NASA-JPL-UNIVERSITY OF ARIZONA

Un grupo de científicos, liderados por Candice Hansen, do Instituto de Ciencias Planetarias de Tucson (EEUU), presentaron e analizaron na revista Science o descubrimento das dunas activas no Norte de Marte. 

Todo xurde cando as dunas que rodean o casquete polar Norte de Marte foron fotografadas pola nave Mariner 9, da NASA, a principios dos anos setenta do pasado século, pero daquela considerouse que serían estables, cunha costra firme na superficie.

La clave do descubrimento chegou coa MRO (Mars Reconnaissance Orbiter), tamén NASA, satélite en órbita marciana, que tomou imaxes durante catro anos terrestres (dous marcianos) e que amosan unha realidade moi distinta: as dunas sofren desplazamentos, sobre todo nas cristas, tanto graduais como repentinos.

Os causantes son dous, por un lado o vento e por outro, o fundamental, o xeo seco (dióxido de carbono conxelado) que cubre a rexión das dunas marcianas durante o inverno, convertíndose directamente en gas (sublímación) ao chegar a primavera. Este fluxo de gas desestabiliza a area das dunas provocando avalanchas que crean novas gargantas, ocos e deslizamentos. O nivel de erosión nun só ano marciano é asombroso.

Seguir estudando este fenómeno pasa por volver a sobrevoar unha e outra vez cada zona en diferentes estacións.

A ORIXE DA PENÍNSULA IBÉRICA

A revista Geology, publica a reconstrucción da historia xeolóxica da nosa península Ibérica, realizada por científicos de España, Canadá e EEUU. A partir deste estudo a orixe da península Ibérica remóntase a hai 290 millóns de anos, cando ela ocupaba o centro de Pangea, recibindo un novo traxe xeolóxico entre hai 310 e 290 millóns de anos, debido ao movemento de placas tectónicas, modificárndose a xeoloxía exterior e interior da península, cando os movementos deron lugar á destrucción do manto litosférico existente ata ese momento, situado entre 30 e 150 quilómetros de profundidade, e a formación dun novo, o actual.

 

Esquema xeolóxico do occidente de Europa, antes da apertura do Golfo de Vizcaya / U. SALAMANCA

Hai 310 millóns de anos todas as masas continentais estaban amalgamadas nun supercontinente chamado Pangea. No recadro inferior, forma que adquiríu a cordillera Varisca tralo dobramento sufrido no sector que hoxe en día é a península Ibérica / U. SALAMANCA

FONTE: El País.