Blogia

vgomez

CANTO SABES SOBRE A CONSTITUCIÓN ESPAÑOLA? XIII

Continúo coa serie sobre a CONSTITUCIÓN ESPAÑOLA do 78. Unha gran descoñecida para boa parte dos españois e que desde aquí pretendo mellorar o seu coñecemento.

A contestación correcta á pregunta de onte é Ningunha confesión ten carácter estatal. O artigo 16.3 fala do estado aconfesional: “Ningunha confesión terá carácter estatal. Os poderes públicos terán en conta as crenzas relixiosas da sociedade española e manterán as consecuentes relacións de cooperación coa Igrexa católica e as demais confesións”. Así memo indica a título individual no memo artigo, nos puntos 1 e 2: “Garántese a liberdade ideolóxica, relixiosa e de culto dos individuos e as comunidades sen máis limitación, nas súas manifestacións, que a necesaria para o mantemento da orde pública protexida pola lei”, e “Ninguén poderá ser obrigado a declarar sobre a súa ideoloxía, relixión ou crenzas”.

E imos coa pregunta de hoxe!

13. O Senado é a cámara de representación territorial e é elexido:

- Polas Comunidades Autónomas

- Por sufraxio universal

- Por sufraxio universal e polas Comunidades Autónomas

Mañá a solución e unha nova pregunta!

FONTE: Adaptación propia da idea orixinal antena3.com  Imaxe: senado.es

POR QUE AS LATAS DE REFRESCO SON CILÍNDRICAS E TEÑEN A BASE CURVA?

Estamos tan habituados a tomarnos un refresco ou unha cervexa nunha lata de 6 cm de diámetro, 12 centímetros de altura e cun contido de 330 ml de líquido que o seu deseño pásanos totalmente desapercibido.

Cando un enxeñeiro senta, colle papel e lapis e pensa no deseño dun recipiente que poida conter un líquido con gas, a primeira idea que se desliza entre as súas neuronas é buscar unha forma na que a presión interior distribúase de forma homoxénea.

Esta primeira formulación lévalle a deseñar latas circulares, cunha circunferencia perfecta.

O problema desta formulación é que se pensamos na súa suxeición nunha superficie plana resultaría incómoda e moi pouco práctica, ademais de que tanto a almacenaxe como o transporte serían bastante engorrosos. Coa forma esférica o 26% do volume amontoado sería desaproveitado.

A alternativa pasa por unha figura xeométrica ortoédrica, é dicir, un prisma rectangular ortogonal. Neste caso a debilidade está nos bordos, debido a que serían puntos débiles que poderían romper ao ser golpeados ou presionados. En román paladino, aínda que cunha lata ortoédrica optimizariamos o 100% o factor almacenaxe, o custo encareceuse enormemente.

A alternativa é o cilindro. Ao realizar as latas prensadas nun molde con esta forma os ángulos e as esquinas deixan de ser un problema, sendo innecesario reforzar as esquinas para resistir o transporte. Ademais, esta forma resolve de forma satisfactoria o problema do amontoado, cun cilindro somos capaces de aproveitar ata o 91% do volume.

Unha lata cilíndrica, por outra banda, ten unha simetría radial, engadindo unha cúpula na base e redondeando as arestas pódese chegar a simular o estado de membrana, mediante o cal a presión interna aumenta a rixidez e evita a deformidade.

Unha vez que as latas foron elaboradas o seguinte paso é a impresión e vernizado.

O proceso de impresión dun cilindro é máis sinxelo –realízase dunha soa vez- que cando ten forma ortoédrica, xa que precisa catro pasos, sendo, por tanto, máis custoso.

Se pensamos agora no proceso de empaquetado, resulta moito máis sinxelo seguir unha guía cilíndrica que unha cadrada, xa que a elevadas velocidades poderían chocar contra os rieis, mentres que a morfoloxía cilíndrica roda moito mellor.

Calcúlase que para fabricar unha lata de 33 cl é necesario contar con 310 cm2 de materia prima no caso dunha forma cilíndrica, unha cifra que se eleva a 340 cm2 se se optase por unha forma ortoédrica, polo que a primeira resulta moito máis ecolóxica.

Nestes momentos o 70% do material co que se fabrican as latas procede da reciclaxe, se a isto engadimos que cada segundo fabrícanse unhas 15.000 latas en todo o mundo -case medio trillón ao ano- é fácil comprender que o proceso de fabricación é aínda moito máis eficiente do que poderiamos supoñer a priori.

Por último imos co diámetro das tapas das latas dos refrescos, no últimos seis décadas reduciuse en seis milímetros -pasando de 60 mm a 54 mm- o cal permitiu aforrar uns noventa millóns de quilos de aluminio ao ano.

Así que xa sabes, a próxima vez que abras unha lata, sexa cal for o seu contido, o que toca é brindar pola saúde da enxeñería, a rama da ciencia que fixo posible este fantástico deseño.

FONTE: Pedro Gargantilla/abc.es/ciencia

CANTO SABES SOBRE A CONSTITUCIÓN ESPAÑOLA? XII

Continúo coa serie sobre a CONSTITUCIÓN ESPAÑOLA do 78. Unha gran descoñecida para boa parte dos españois e que desde aquí pretendo mellorar o seu coñecemento.

A contestación correcta á pregunta de onte é Si, e que os poderes públicos promoverán as condicións necesarias e establecerán as normas pertinentes para facer efectivo este dereito. No seu artigo 47, a Carta Magna establece que "todos os españois teñen dereito a gozar dunha vivenda digna e adecuada" e que "os poderes públicos promoverán as condicións necesarias e establecerán as normas pertinentes para facer efectivo este dereito, regulando a utilización do chan #de acordo con o interese xeral para impedir a especulación. A comunidade participará nas plusvalías que xere a acción urbanística dos entes públicos". Unha cousa é a teoría e outra a aplicación real!

E imos coa pregunta de hoxe!

12. Que di a Constitución sobre as crenzas relixiosas?

- O Estado é Católico

- Ningunha confesión ten carácter estatal

- A constitución non se pronuncia sobre iste tema

Mañá a solución e unha nova pregunta!

FONTE: Adaptación propia da idea orixinal antena3.com  Imaxe: nodo50.org

#DígochoEu: #DígochoWHAT: Ser vs estar and identify things / Ser vs estar e identificar

 

Esta semana seguimos ensinando a Christina a usar as palabras ’iso’ e ’isto’, e tamén lle explicamos a diferenza entre ser e estar. Acabamos identificando algúns animais.  

This week we show Christina how to use the words ’iso’ and ’isto’, and also we explain to her the difference of the verb to be in Galician. And we learn how to identify some animals.

 #DígochoEu

#DígochoEu: Carné Xove

 

Podo dicir xove? Esther Estévez explícanolo hoxe.

 #DígochoEu

XUPITER ADIANTA A SATURNO EN NÚMERO DE LÚAS: 92 A 83

Xúpiter e Saturno / NASA/GSFC

Síntoo, Saturno, pero agora é Xúpiter o líder indiscutible do planeta do sistema solar con máis lúas ou satélites. Os astrónomos descubriron 12 lúas novas que orbitan ao redor de Xúpiter, o que significa que o número total de lúas que sabemos que orbitan ao xigante gaseoso agora é de 92, segundo o Centro de Planetas Menores da Unión Astronómica Internacional. Saturno quedaría en segunda posición coas súas 83 lúas confirmadas.

As 12 novas lúas foron descubertas usando telescopios en Hawai e Chile en 2021 e 2022, e as súas órbitas confirmáronse con observacións de seguimento. Estas lúas varían en tamaño; indo de entre 1 quilómetro a 3 quilómetros de diámetro, segundo Scott Sheppard do Centro de Planetas Menores da Unión Astronómica Internacional operado polo Observatorio Astrofísico Smithsonian.

As novas lúas representan un aumento do 15% nos satélites coñecidos do planeta. Con estes novos descubrimentos, Xúpiter quítalle o récord de "planeta do sistema solar con máis lúas" ao posuidor do récord anterior, Saturno. Con todo, é probable que o posto número 1 non lle dure demasiado tempo, xa que os científicos atoparon varias toneladas de rochas duns 3 quilómetros de ancho ao redor de Saturno aínda non identificadas. Unha vez que os instrumentos sexan capaces de identificalas, é probable que estas lúas pequenas devólvanlle o título de “mestre das lúas” a Saturno.

Polo momento, é complicado detectar estas lúas, pois algunhas son o suficientemente pequenas como para evadir a detección ata o de agora e, probablemente, só pódense ver usando telescopios extremadamente poderosos que non teñen un campo de visión o suficientemente amplo como para abarcar todo o sistema xoviano.

Respecto a a ducia de novos satélites de Xúpiter, nove destes obxectos de seguimento inverso tardan polo menos 550 días en completar unha órbita. Teñen órbitas retrógradas, o que significa que viran ao redor do xigante gaseoso na dirección oposta á súa rotación. Das outras tres lúas restantes, dúas delas están situadas no grupo Himalia, que orbita Xúpiter a unha distancia de entre 11 e 12 millóns de quilómetros e a outra a uns 17 millóns de quilómetros do planeta. Todas elas miden máis de 1 quilómetro de ancho. Ningunha das lúas recibiu nome oficialmente (aínda).

Ata o de agora, só descubriuse unha lúa xoviana entre as lúas galileanas e o grupo Himalia, Themisto, posiblemente debido ao resplandor do xigante gaseoso que oculta lúas máis pequenas.

Por que teñen estes planetas tantas minilúas? Estes planetas teñen tantas lúas porque son fragmentos de satélites que no seu día foron máis grandes e que romperon debido a impactos con asteroides ou outras lúas.

Pronto” coñeceremos novos detalles das súas orixes. Isto débese a que a Axencia Espacial Europea (ESA) ten como obxectivo lanzar a súa misión Jupiter Icy moons Explorer (JUICE) en abril de 2023, que enviará unha nave espacial á órbita e explorará Xúpiter e as súas lúas xeadas Europa, Calisto e Ganímedes.

E tamén está a misión Clipper da NASA que se lanzará en outubro de 2024. Europa Clipper explorará a lúa oceánica xeada Europa (de Xúpiter), que algúns científicos cren que pode albergar formas de vida microbiana. Seguro que en todas estas misións acharemos novas lúas ao redor tanto de Xúpiter como de Saturno. O mesmo ocorrerá con Urano e Neptuno, pero están tan distantes que dificultan aínda máis a detección das súas lúas.

FONTE: Sarah Romero/muyinteresante.es

CANTO SABES SOBRE A CONSTITUCIÓN ESPAÑOLA? XI

Continúo coa serie sobre a CONSTITUCIÓN ESPAÑOLA do 78. Unha gran descoñecida para boa parte dos españois e que desde aquí pretendo mellorar o seu coñecemento.

A contestación correcta á pregunta de onte é Só cando se “atente gravemente” contra o interés xeral de España. Este artigo 155 indica: Se unha Comunidade Autónoma non cumprir as obrigacións que a Constitución ou outras leis impóñanlle, ou actuare de forma que atente gravemente ao interese xeral de España, o Goberno, previo requirimento ao Presidente da Comunidade Autónoma e, no caso de non ser atendido, coa aprobación por maioría absoluta do Senado, poderá adoptar as medidas necesarias para obrigar a aquela ao cumprimento forzoso das devanditas obrigacións ou para a protección do mencionado interese xeral. Para a execución das medidas previstas no apartado anterior, o Goberno poderá dar instrucións a todas as autoridades das Comunidades Autónomas.  Da sua plicación indicar: En febreiro de 1989 o goberno de Felipe González realizou un requirimento ao presidente de Canarias, Lorenzo Olarte, por non aplicar o descreste arancelario aos produtos provenientes da Comunidade Europea, o que implicaba un recorte ao réxime económico das illas. Como o Goberno canario atendeu o requirimento, non foi necesario aplicar o artigo. O 1 de outubro de 2017 a Generalitat de Cataluña convocou un referendo de autodeterminación​ ilegal. ​O presidente catalán, Carles Puigdemont, proclamou (para suspender seguidamente) a República Catalá nunha declaración realizada o 10 de outubro no Parlamento de Cataluña. Ao día seguinte, o Goberno, baixo a presidencia de Mariano Rajoy, requiriu a Puigdemont que aclarase se dita proclamación era unha declaración unilateral de independencia. Tras non responder con claridade, o Consello de Ministros acordou unha serie de medidas para intervir Cataluña que se aprobaron no Senado o 27 de outubro. Esa mesma noite, Mariano Rajoy destituíu por completo ao goberno da Generalitat, disolveu o Parlamento de Cataluña e convocou eleccións autonómicas catalás.

Mañá a solución e unha nova pregunta!

11. O dereito á vivenda, está recollido na Constitución?

- Non

- Si, pero sen implicarse

- Si, e que os poderes públicos promoverán as condicións necesarias e establecerán as normas pertinentes para facer efectivo este dereito.

Mañá a solución e unha nova pregunta!

FONTE: Adaptación propia da idea orixinal antena3.com  Imaxe: oscar-cano.com

NOSO SON (SALSA GALEGA)

 

Noso son. Iste é o último traballo de Iago González Alosno, profesor de linguaxe musical do Cmus de A Coruña.

Un tema de salsa galega!

Parabén. Moi bo!