HUMOR: FIN DE AGOSTO
Viñeta do xenail Gogue (José Ángel Rodríguez López, O Grove-1953) publicado no xornal Faro de Vigo).
Sempre con moito tino!
OUTRAS COUSAS
LA VUELTA 2025
Hoxe, 23 de agosto, comeza La Vuelta 2025 en Turín (Italia). Componse de 21 etapas e cubrirá unha distancia total de 3.151 quilómetros, rematando o 14 de setembro de 2025 en Madrid. O percorrido está distribuido en:
- 4 etapas chairas (1 con final no alto)
- 6 etapas de media montaña
- 5 etapas de montaña
- 1 contrarreloxo individual
- 3 etapas onduladas con final no alto
- 2 días de descanso
Un total de 162 participantes en 23 equipos loitarán por estar no podio de Madrid.
Se queres siguila preme AQUÍ.
Sorte a todos!
Perseidas 2025: cando e onde ver a choiva de estrelas de agosto?
O ceo prepárase para ofrecer, como cada ano, o espectáculo astronómico máis cegador da época estival. As perseidas, coñecidas como as bágoas de San Lorenzo, alcanzarán o seu máximo esplendor durante a cálida noite do 12 de agosto. Nese momento, millóns de partículas de po e gas atravesarán o firmamento a 60 quilómetros por segundo.
A mellor choiva de meteoros ao norte do Ecuador nace da cola do cometa Swift-Tuttle que foi descuberto en 1862, un obxecto xeado que completa a súa órbita cada 133 anos. Segundo explica César González, divulgador do Planetario de Madrid, preto das dez da noite da hora peninsular española os fragmentos desprendidos deste corpo celeste se desintegrarán ao entrar en contacto coa atmosfera terrestre, xerando brillantes escintileos de luz.
“Quéimanse e póñense incandescentes e é cando ti ves no ceo un trazo luminoso que non é nin máis nin menos que a rocha desintegrándose”, detalla. Tal como un viaxeiro que se sacode a neve dos ombreiros. Este fenómeno ocorre porque a Terra atravesa esa zona do espazo repleta de residuos deixados polo paso do Swift-Tuttle que literalmente traga e varre con todas as partículas suspendidas na súa traxectoria.
Un cometa, indica González, é unha mestura de po e xeo: se tomas coas mans un puñado de cada un e únelos, terás a esencia do que é. Cando se achega ao astro rei, a calor derrite ese xeo que vai deixando gases e tamén finas partículas. “Non son estrelas caendo”, complementa Miguel Rodríguez Alarcón, investigador predoctoral do Instituto de Astrofísica de Canarias. “O que temos é un cometa cunha órbita chea de po. É coma se nos aera area”, exemplifica.
Son tan diminutos que moitos non superan o tamaño dun gran de arroz. Aínda que cada verán varía tanto a intensidade como o número de meteoros, desafortunadamente as perseidas alcanzarán o seu máximo esplendor pouco despois da lúa chea, o que afectará a cantidade de meteoros visibles.
“A Lúa é unha fonte de contaminación lumínica natural. Entón, lamentablemente este ano non é o mellor para ver as estrelas”, agrega Rodríguez Alarcón. O satélite natural da terra actúa como un enorme foco de luz que dificultará a visibilidade doutro corpo celeste.
Desde calquera lugar do hemisferio norte é visible a choiva de meteoros. Ás 10 da noite haberá bastante luz crepuscular e ademais o lugar do ceo do cal parecen provir todos os meteoros (e que se chama radiante) aínda estará baixo con respecto ao horizonte. Ambos os expertos coinciden en que os mellores sitios para poder velas, son os lugares que teñen un ceo moi escuro, onde haxa a menor cantidade de contaminación lumínica posible, é dicir, o máis lonxe que se poida das cidades.
Non se recomenda usar ningún tipo de instrumento que faga aumento nin prismáticos nin telescopio, asegura Miguel Rodríguez Alarcón. “En Canarias témolo fácil, os mellores sitios son os cumes das illas de Tenerife e da Palma”, agrega.
No caso da península, as zonas rurais con pouca contaminación lumínica son as ideais para apreciar este fenómeno. “O campo está ben”, suxire o divulgador César Campos e as zonas montañosas que teñan horizonte máis despexado.
“O mellor que se pode facer é levar unha tumbona ou unha manta, tombarse no chan e unicamente cos ollos estar pendente de todas as zonas do firmamento”, conclúe. Eso si mirando cara o norte.
FONTE: Constanza Cabrera/elpais.com Imaxe: Diego Radamés (Europa Press)
A TAPA DE POLBO MÁIS GRANDE DO MUNDO
Os pulpeiros de Carballiño volveron conseguilo: bateron o seu propio récord elaborando novamente a tapa de polbo máis grande do mundo, que nesta ocasión alcanzou os 600 quilos, dez máis que na edición anterior.
Ás 19,00 horas acendéronse as caldeiras na Praza Maior para comezar a cocer o polbo, que unha hora despois preto de 40 pulpeiros e pulpeiras de Arcos cortaron en 10 minutos e 30 segundos, coa habilidade que lles caracteriza.
Nesta 15ª edición os pulpeiros cortaron seis veces máis cantidade de polbo que en 2010, o primeiro ano no que bateron o récord mundial con 100 quilos.
Para elaborar a tapa empregáronse ademais 8 quilos de sal, 54 litros de aceite e 3 quilos de pemento, completando un prato de 5,37 metros de diámetro, que xa espertou expectación pola mañá na súa colocación na praza.
Centos de persoas acudiron un ano máis a unha das cita destacadas da programación da Festa do Pulpo, a pesar das altas temperaturas da xornada, para animar aos pulpeiros a bater o récord e gozar do espectáculo, así como para degustar o polbo recentemente preparado.
O traballo dos pulpeiros non terminou coa elaboración da tapa xigante, xa que unha vez cortado o polbo xa comezaron a formarse enormes colas para probalo.
Os 600 quilos da tapa máis grande do mundo repartíronse en 1.800 pequenas tapas acompañadas de Pan de Cea, viño da D.Ou. Ribeiro, auga e sobremesa, que se adquirían ao prezo de 7 euros. Os visitantes levaban ademais un prato conmemorativo e pulseira de agasallo, engadindo este ano o chaveiro realizado polos membros da Asociación de Pais e Nais de Persoas con Discapacidade Psíquica, Aspadisi.
O polbo chegou a estas terras de Galicia, de man dos frades cistercienses do mosteiro de Oseira. En agosto de 1964 unha cuadrilla de amigos, todos eles membros do Sindicato Vertical, reuníronse para realizar unha comida cuxo protagonista indispensable da mesma era o polbo. Propúxose celebrar esta festa cada ano para todos os veciños. Tan só dous anos despois, en 1966 vendéronse xa 3.000 racións de polbo. A celebración goza desde 1972 da declaración de Festa de Interese Turístico. Precisamente por este título a festa foi alcanzando fama e notoriedade, sendo hoxe día unha cita inescusable para os amantes deste manxar.
Esta festa celébrase sempre o segundo domingo de agosto, coincidindo coa subida ao Monte da Guarda.
Que o pasedes ben!
FONTE: Carmen Rodríguez/laregion.es
UN LIBRO PARA O VERÁN 2025: DESFEITA
O verán é longo, bueno é un dicir! Pero o que si é verdade é que hai tempo para todo: praia, amigos...e lectura. A miña recomendación para este verán é Desfeita.
Publicada por primeira vez no ano 1983, Galaxia reedita esta novela en edición corrixida polo autor.
Desfeita iníciase cunha pescuda, a das causas dunha morte acontecida a raíz da sublevación militar de 1936. Mais, pouco a pouco, é a realidade do franquismo a que xorde e se acaba por impoñer. O despropósito e o absurdo dunha sociedade que se mente a si mesma, que se disfraza do que non é.
Camilo Gonsar escribe unha novela que se converte no mellor instrumento para erguer a tona da hipocrisía e para deixar ao descuberto a degradación dunha realidade ridícula e cruel.
Camilo González Suárez-Llanos (Sarria, 1931-Vigo, 2008) formou parte do movemento de autores da coñecida como Nova Narrativa Galega.
Que disfrutedes da novela!
FONTE: editorialgalaxia.gal
HUMOR: 25 DE XULLO 2025
Viñetas de hoxe, 25 de xullo, do xornal Faro de Vigo, de Davila (Luis Davila Malvido, Pontevedra-1972) e Gogue (José Ángel Rodríguez López, O Grove-1953).
25 DE XULLO: DÍA DE GALICIA
O Día Nacional de Galicia, coñecido tamén como Día da Patria Galega, Día Nacional da Galiza, Día da Galiza, Día de Galicia ou Día da Patria, é a festa oficial do país galego, coincidindo tamén coa festividade do apóstolo Santiago o Maior.
Bo día a tod@s!
Esta é a cidade coa maior taxa de mortalidade de toda España (e si, é galega)
De entre as 155 cidades españolas con máis de 50.000 habitantes, hai unha localidade galega que destaca pola súa taxa de mortalidade. Con 14,77 falecidos por cada mil habitantes, Ferrol lidera todos os rankings de España, segundo o Instituto Nacional de Estadística (INE). Ademais, a baixa proporción de nacementos desde comezos do século XXI provocou unha das perdas de poboación máis grandes do país. En apenas 25 anos, pasou de ter 81.991 habitantes a apenas 64.218, segundo o Instituto Galego de Estadística (IGE). É dicir, un 21,7% menos.
A crise económica da cidade ten unha grande influencia neste decrecemento. Entre as causas non naturais que conforman este suceso, un estudo das mortes entre 1989 e 2014 publicado no Atlas Nacional de Mortalidade en España (ANDEES) destaca con respecto ao resto de España o alto número de casos de hepatite vírica, de enfermidades da pel e do tecido subcutáneo e de septicemias. No caso dos homes, o uso de psicofármacos ou drogas de abuso provocou un alto número de envelenamentos accidentais. No caso das mulleres, destaca con respecto ao resto do país o elevado número de septicemias, pero tamén por outras causas. Entre elas, os suicidios.
A alta taxa de mortalidade queda reflectida na esperanza de vida ao nacer: Ferrol é, con diferenza, a cidade que peor dato ten entre os grandes concellos galegos. Un cidadán vivirá, de media, 81,78 anos, segundo o IGE. Este dato contrasta cos 84,02 da próxima capital coruñesa, que ten a segunda máis alta de Galicia, só por detrás de Santiago (84,25). Pontevedra, Ourense, Lugo e Vigo teñen todos unha esperanza similar, ao redor dos 83 anos e medio. En todos os casos, a esperanza de vida é moi superior en mulleres que en homes: elas viven, de media, 6,55 anos máis ca eles. Por exemplo, as coruñesas vivirían, de media, 87 anos.
Porén, estes datos poden resultar enganosos. Hai que recordar que a esperanza de vida inclúe causas de morte prematuras que baixan a media. Para ter unha referencia, unha persoa que ten 65 anos, de media, aínda vivirá 21,75 anos máis (superando os 86). No caso de aqueles que xa teñen 80 anos, as cifras son aínda superiores, e a súa esperanza de vida é de case 91 anos (90,7). Ademais, as diferenzas entre homes (89,21) e mulleres (91,73) son máis moderadas.
En comparación co resto de España, as localidades galegas teñen datos aceptables, aínda que non son os máis elevados. Xetafe, Vitoria e Zamora manteñen unha esperanza de vida de ao redor dos 84 anos e medio. Con todo, son lugares con rendas máis elevadas as que destacan neste apartado. Son exemplos disto Getxo (85,08), Sant Cugat del Vallès (85,18) e Boadilla del Monte que, cunha esperanza de vida de 86,79 anos, supera en cinco anos aos ferroláns, segundo o INE.
Os nacementos en Galicia non axudan a diminuír as taxas de mortalidade por habitante. En 2008, ano no que estalou a crise naceron nesta comunidade ata 23.175 cativos, segundo o IGE. En 2023 naceron un 65,5% menos de rapaces (14.004). As diferenzas son aínda máis grandes se comparamos estes datos con 1978, cando naceron 43.751 persoas. Porén, hai que recordar que os motivos destes cambios son diversos e non responden só a unha cuestión económica. O número de nacementos é menor, en parte, pola chegada de métodos anticonceptivos, maior liberdade para escoller que tipo de familias se queren formar e a adquisición de máis dereitos para as mulleres.
En Galicia, os nacementos concentráronse nas grandes cidades: Vigo e Coruña acumulan 2.951, unha quinta parte de todos os de Galicia. A lista continúa con Lugo, con 631, Ourense, con 585 e Pontevedra, con 480.
A provincia de Ourense é a que peores datos rexistra, pero tamén hai que ter en conta que unha gran cantidade de concellos ten poboacións moi baixas. Aínda así, se temos en conta os nacementos por habitante, a provincia de interior ten 4,40 novos cativos por cada 1.000 habitantes. É un dato moi inferior ao do resto: A Coruña (5,34), Lugo (5,26) e Pontevedra (5,23) teñen unha cifra similar de nacementos.
FONTE: Rubén Beiró/gciencia.com