Circuítos enormes que se volven cuánticos. O máis preto que estivemos xamais de facer realidade o gato de Schrödinger… Deuse o Premio Nobel de Física de 2025 para o efecto túnel macroscópico! Que é isto? Por que é tan importante? Pasito a pasito voucho a explicar fácil.
Continúo coa serie adicada a Cabo Verde é un país situado nun arquipélago volcánico fronte á costa noroeste de África. Famoso pola súa cultura criolla portuguesa-africana, a música morna tradicional e as súas numerosas praias fan deste país un lugar fermosísimo
A contestación correcta á pregunta de onte é Ribeiros. Cabo Verde, un arquipélago volcánico con clima árido, non ten ríos permanentes nin lagos importantes debido á escaseza de choivas e frecuentes secas, polo que a súa auga potable provén de desalinizadoras. Con todo, nas illas máis montañosas, como Santo Antão, existen arroios estacionais (ribeiros-as) como a Ribeira dá Torre e a Ribeira dá Paúl, que son vitais para a agricultura, enchéndose coas choivas e creando vales fértiles para cultivos como cana de azucre e plátanos.
E imos coa pregunta de hoxe:
10. Cal é o idioma oficial de Cabo Verde?
- Criollo caboverdiano
- Portugués
- Francés
Mañá a solución e una nova proposta!
FONTE: es.wikipedia.org Imaxes:sodadetour.com/es/ e freepik.es
#DígochoEu
Imaxe de Bennu tomada por OSIRIS-REx / es.wikipedia.org
Os asteroides tipo carbonáceo fascinan á ciencia desde hai décadas, porque non son só pedras. Conservan materia primitiva do Sistema Solar e rexistran a súa «meteoroloxía» acuosa. A misión OSIRIS-REx, da NASA, despegou en 2016, visitou Bennu en 2018 e trouxo á casa en 2023 máis de cen gramos de rochas e po. As análises previas xa sinalaban auga atrapada en minerais e abundante carbono, e mesmo compostos como o aminoácido triptófano, un dos ingredientes básicos da vida. Faltaba unha peza para o cóctel prebiótico completo: azucres. Agora aparecen en laboratorio e péchase o círculo.
As novas medidas, difundidas por equipos internacionais, revelan glicosa, un dos combustibles básicos da vida tal e como a coñecemos. A presenza de azucres nun obxecto tan antigo implica que a química orgánica complexa xa existía no Sistema Solar exterior, en ambientes fríos onde o xeo e o po actúan como reactores químicos. O achado encaixa co mapa mineral de Bennu, rico en sales e carbonatos que delatan auga salgada no seu corpo proxenitor, é dicir, o planeta ou asteroide de onde saíu. Ese «caldo» puido facilitar reaccións entre moléculas sinxelas e formar bloques cada vez máis grandes.
Xunto aos azucres aparecen aminoácidos, as pezas das proteínas. As análises informan de mesturas racémicas, con aminoácidos zurdos e destros a partes iguais. Na Terra a vida elixiu case exclusivamente a versión zurda, un misterio aberto que estas mostras axudan a desvelar. Tamén asoman as cinco nucleobases, os ladrillos do ADN e ARN, e compostos nitroxenados como amoníaco, que sinalan contornas frías onde o nitróxeno puido incorporarse a moléculas cada vez máis complexas. En suma, Bennu empaqueta case todo o necesario para a bioquímica terrestre, aínda que en si mesmo non teña vida.
Os resultados apóianse en varias técnicas. A espectrometría de masas e a cromatografía separan e pesan moléculas orgánicas con precisión. A microscopía e a difracción determinan a presenza de minerais como halita e calcita, e as pegadas de auga líquida antiga.
A misión OSIRIS-REx recolleu máis de 120 gramos de roca e po de Bennu / NASA/Erika Blumenfeld e Joseph Aebersold
A clave, con todo, é a mostraxe limpa. A misión OSIRIS-REx recolleu o material sen que tocase a atmosfera ou o chan terrestres e selouno para a súa viaxe de volta, o que minimiza a contaminación que afecta a moitos meteoritos. Por iso, cando no laboratorio aparece glicosa ou ribosa, a interpretación gaña forza: o azucre non provén da Terra, senón que é azucre espacial.
O descubrimento de azucres súmase a unha imaxe cada vez máis coherente da orixe da vida no Sistema Solar. As reaccións sobre grans de po xeados, activadas por radiación solar e chispazos químicos, poderían producir alcois, aldehídos e azucres simples.
Logo, durante o quecemento en auga salobre dentro do corpo orixinal de Bennu, esas moléculas circularían, chocarían e se ensamblarían con aminoácidos e nucleobases. Se asteroides así impactaron a Terra primitiva, puideron entregar un cargamento mixto de enerxía química, bloques de información e catalizadores minerais listos para reaccionar en charcas, poros rochosos ou costas volcánicas.
Significa isto que a vida comezou no espazo? Non exactamente. Significa que o espazo puido ser o provedor por xunto dos ingredientes. A cociña, coa súa receita caseira e o seu fogón, seguiu estando na Terra. Bennu, pola súa banda, confírmase como un provedor daquela despensa.
FONTE: quo.eldiario.es/ciencia
Continúo coa serie adicada a Cabo Verde é un país situado nun arquipélago volcánico fronte á costa noroeste de África. Famoso pola súa cultura criolla portuguesa-africana, a música morna tradicional e as súas numerosas praias fan deste país un lugar fermosísimo
A contestación correcta á pregunta de onte é Pico do Fogo. Sito na illa do Fogo, é a cima máis elevada do arquipélago de Cabo Verde, cunha altura de 2.839 m, sendo, logo do Pico do Teide a segunda cota en altitude do océano Atlántico. Érguese como un estratovolcán interior no enorme cráter da Chã das Caldeiras (con 8 km de diámetro) e 1.200 m sobre o solo do cráter.
E imos coa pregunta de hoxe:
9. Cabo Verde, con clima árido, non ten ríos permanentes. Con todo, nas illas máis montañosas, existen arroios estacionais. Como se chaman?
- Ribeiros
- Riadas
- Roiadas
Mañá a solución e una nova proposta!
FONTE e Imaxes: es.wikipedia.org
Escritora e divulgadora. Así se describe Elsa Punset, directora de contidos do Laboratorio de Aprendizaxe Social e Emocional (LASE), licenciada en Filosofía e Letras, Máster en Humanidades pola Universidade de Oxford, Xornalismo pola Universidade Autónoma de Madrid e Educación Secundaria pola Universidade Camilo José Cela. É unha das principais referencias de fala hispana no ámbito da aplicación da intelixencia emocional como ferramenta para o cambio positivo.
Elsa Punset suma máis dun millón de lectores como autora de libros de éxito como ‘Unha mochila para o Universo’, ‘O libro das pequenas revolucións’ ou o máis recente, ‘Felices’. É autora tamén dos contos ilustrados de “Os Atrevidos”, dirixidos ao público infantil para axudarlles a comprender e xestionar de forma entretida, as súas emocións básicas.
Neste fragmento inspirador, Elsa Punset reflexiona sobre unha das confusións máis estendidas do noso tempo: crer que a felicidade depende do pracer inmediato. Explica que o noso cerebro responde con rapidez a estímulos que nos xeran un subidón momentáneo —a dopamina dun “gústame”, a distracción constante, a necesidade de máis e máis estímulo—, pero advirte que, cando convertemos esa procura na nosa única fonte de benestar, terminamos sentíndonos máis baleiros, cansos e desconectados do mundo.
Continúo coa serie adicada a Cabo Verde é un país situado nun arquipélago volcánico fronte á costa noroeste de África. Famoso pola súa cultura criolla portuguesa-africana, a música morna tradicional e as súas numerosas praias fan deste país un lugar fermosísimo
A contestación correcta á pregunta de onte é 500.000 habitantes. Exactamente 522.331 (INE 2023).
E imos coa pregunta de hoxe:
8. Cal é o punto máis elevado de Cabo Verde?
- Pico d’Antónia
- Topo de Coroa
- Pico da Cruz
- Pico do Fogo
Mañá a solución e una nova proposta!
FONTE: es.wikipedia.org e datosmundial.com Imaxes:datosmundial.com e es.wikipedia.org
Pronto chega o Sorteo de Nadal! Como se di correctamente? Lotería ou lotaría? 🤔
#DígochoEu