ILUSIÓNS ÓPTICAS XI
Nesta imaxe estática, deberíades ver os círculos virando en diferentes direccións. O efecto é particularmente pronunciado cando os ollos do espectador móvense ou pestanexa / A. Kitaoka; ilustrado por R. Tanaka
CURIOSIDADES
2020 SO: UNHA ESTRAÑA MINILÚA A PIQUES DE ORBITAR A TERRA
Ao falar de satélites da Terra, todos pensamos na Lúa. É o noso "acompañante natural" desde hai miles de millóns de anos e o home leva contemplándoa como un alicerce inamovible. Sen embago, non é o noso único compañeiro: de cando en vez, un obxecto máis pequeno, xeralmente un asteroide, é captado pola gravidade do noso planeta, permanecendo ao noso lado durante uns meses, mesmo ás veces mesmo anos, para despois continuar o seu camiño polo espazo. Estas son as popularmente coñecidas como "minilúas".
Aínda que se trate dun fenómeno máis ou menos comprendido polo home, en realidade só puidemos confirmar dúas destas minilúas: 2006 RH120, que visitou en 2006 e 2007; e 2020 CD3, en órbita terrestre de 2018 a 2020. Agora, os astrónomos detectaron un novo obxecto, chamado 2020 SO, nunha traxectoria entrante que moi probablemente faga que a gravidade da Terra "capture" este obxecto desde o próximo mes de outubro ata maio de 2021, segundo as predicións dos astrónomos.
2020 SO foi clasificado como un asteroide tipo Apolo, unha clase de asteroides cuxo camiño cruza a órbita da Terra. Ese tipo de corpos a miúdo rodean o noso planeta, pero este en concreto presenta algunhas particularidades: a órbita similar á da Terra e a baixa velocidade de 2020 SO suxiren que en realidade non é un asteroide; de feito, as súas características, segundo os expertos, son máis consistentes con algo creado polo home. Os obxectos que proveñen da Lúa tamén teñen unha velocidade menor que os asteroides, pero este obxecto é mesmo aínda máis lento.
Por iso, todo apunta a que estamos diante lixo espacial. Moi probablemente a etapa dun foguete Centauro que lanzou unha carga útil experimental chamada Surveyor 2 á Lúa en setembro de 1966.
Isto explícase porque durante décadas utilizáronse unha sorte de foguetes con múltiples etapas (algo así como con partes "desmontables" que se ían desprendendo segundo avanzaba a viaxe). A etapa de reforzo volve á Terra e reutilízase, pero o resto queda no espazo. E aí hai unha gran cantidade deste tipo de obxectos, ademais de que son moi fáciles de perder por parte dos radares humanos, o que explicaría que non se detectou antes.
O tamaño estimado de 2020 SO coincide co dunha etapa Centauro da década de 1960. Segundo a base de datos CNEOS da NASA, o obxecto mide entre 6,4 e 14 metros de longo (unha Centauro mide 12,68 metros). Ademais, esta base de datos afirma que este obxecto probablemente dará dúas voltas próximas á Terra. O 1 de decembro de 2020, pasará a unha distancia de ao redor de 50.000 quilómetros. Ao redor do 2 de febreiro de 2021, voará a 220.000 quilómetros.
Ningún dos dous está o suficientemente preto para entrar na atmosfera terrestre, polo que o obxecto non representa ningún perigo en absoluto. Pero esas distancias, particularmente a velocidades lentas, poden ser suficientes para estudalo máis de preto e determinar que é 2020 SO.
FONTE: abc.es/ciencia Imaxe: Needpix/robotitus.com
ILUSIÓNS ÓPTICAS X
Ilusión óptica de Fraser-Wilcox. Cando os espectadores prestan atención a este patrón sen miralo, por exemplo, mirando a outra parte da páxina ou o monitor, o patrón parecerá virar lentamente no sentido das agullas do reloxo / A. Kitaoka; ilustrado por R. Tanaka
ESPECTACULARES ESTRADAS DE ALTO RISCO
Á esquerda, o Túnel de Guoliang (China), un dos túneles máis famosos do mundo por méritos propios. Horadado a man polos habitantes das montañas de Taihang, pode transitarse en vehículo desde 1977. Percorrer os seus 1,2 quilómetros require pericia, concentración e paciencia: conducir nunha calzada de catro metros colgada entre peñascos non é tarefa fácil.
Á dereita, a Pasaxe de Gois (Francia). Agora está, agora xa non está. Así é a estreita estrada que une a illa de Noirmoutier coa península francesa. Cando a marea sobe, o océano trágase os 4,5 quilómetros de asfalto… e todo o que atopa ao seu paso. Por iso, ao longo do trazado levántanse uns postes nos que refuxiarse no caso de que o mar xogue unha mala pasada. Á entrada da vía, uns carteis indican con claridade as horas de pleamar e baixamar, pero sempre hai algún condutor descoidado que pode levar un bo susto.
Con coidado!
FONTE: motor.elpais.com
A PONTE PEATONAL SUSPENDIDA MÁIS LONGA DO MUNDO: 516 AROUCA
A 65 quilómetros do Porto (Portugal), a localidade de Arouca (concello da área Metropolitana do Porto e da Rexión Norte de Portugal, integrado no extremo nordeste do distrito de Aveiro) completa os Passadiços do Paiva (pasarelas de madeira construídas ao longo da marxe esquerda do río Paiva, na conca hidrográfica do río Douro) cunha espectacular estrutura de 516 metros de longa, a 175 metros de altura: 516 Arouca.
O percorrido pódese iniciar en Espiunca ou talvez no Areinho, camiñado ata oito quilómetros ao longo dos Passadiços do río Paiva… e, de súpeto, álzase a maior ponte peonil suspendido do mundo. Esta sorprendente estrutura, que desprega os seus 516 metros como colofón a un conxunto formado por unha rede de vías para senderistas. Precisamente, así se vai a chamar: "516 Arouca", para que a cifra quede rexistrada na memoria colectiva como unha imaxe de marca, todo un reclamo nestes tempos de pandemia que corren.
A uns 175 metros de altura e cunha anchura de 1,20 metros de maneira uniforme durante o seu itinerario, a construción está chamada a reactivar o turismo dos arredores, tan estancado como a rexión por mor da arremetida da crise. Por iso, as autoridades locais apostan por non paralizar a «posta de longo», conscientes de que pode converterse no revulsivo que necesitaban.
Habrá que coñecelo!
ESPECTACULARES ESTRADAS SOBRE O MAR
Vaia estradas sobre o mar!
A da esquerda atópase en Atlanterhavsveien (Noruega) e percorre os fiordos abrazada ao mar de Noruega (no Atlántico Norte), atravesando lugares onde a terra rompe en centosde penínsulas, illas e illotes. Este tramo de sete quilómetros é un espléndido espectáculo coas augas en calma; cando hai tempestade resulta terrorífico.
A da dereita é a Autoestrada de Ultramar (EE UU). Cunha lonxitude duns 180 quilómetros, a autoestrada percorre os Cayos de Florida case sempre directamente sobre o mar. Cando non hai tráfico (o cal non é sinxelo) percorrela leva unhas catro horas. Tempo dabondo para gozar do océano, do ceo e dos atardeceres ou os amenceres.
Espectaculares!
FONTE: Sergio Amadoz/motor.elpais.com
ESPECTACULARES ESTRADAS DE MONTAÑA
Vaia estradas!
A da esquerda é a estrada 19 e atópase en Furka Pass (Suíza), nos Alpes suízos, agasallándonos cunhas impresionantes vistas ao glaciar Ródano. Este percorrido logrou fama mundial cando apareceu na película de James Bond Goldfinger (1964), coa que o Aston Martin DB5 converteuse nun modelo de lenda.
A da dereita atópase en Transfagarasan (Romanía). Un traxecto de case 100 quilómetros polos Cárpatos, con lugares tan interesantes como a fervenza Balea, o castelo Poenari (residencia do príncipe Vlad Tepes, que inspirou a Bram Stoker para escribir Drácula), o lago Vidraru ou o mosteiro de Curtea de Arges.
E despois falamos da subida ao noso Monte Trega!
FONTE: Sergio Amadoz/motor.elpais.com
O VERDADEIRO TAMAÑO DO MEGALODÓN
O megalodón (Otodus megalodon), a extinta quenlla xigante que apareceu nos océanos de hai 23 millóns de anos, converteuse nunha lenda grazas a películas taquilleiras, documentais e libros. Case tan famoso como a sanguinaria quenlla de Spielberg, este monstro mariño non necesita adornos de ficción nin trucos de cámara para impresionar. Un novo estudo confirma que o animal podería chegar aos 18 metros de longo, un peixe moi grande se se ten en conta que unha quenlla branca mide tres veces menos. O informe tamén sinala que era un depredador rapidísimo e moi resistente. Ademais, o seu ton sombreado permitíalle pasar desapercibido e realizar emboscadas sobre as súas incautas presas.
Os investigadores das universidades británicas de Bristol e Swansea advirten no comezo do seu estudo, publicado en Scientific Reports, que inferir o tamaño dos animais extintos é «perigoso», especialmente «cando eran moito máis grandes que os seus parentes modernos». O megalodón, desaparecido hai tres millóns de anos, aínda que hai quen se pregunta se aínda está vivo, coñécese case exclusivamente polos dentes fosilizados, unhas pezas triangulares máis grandes que unha man humana. Ata o de agora, as estimacións do seu tamaño corporal foron realizadas a partir deses dentes, utilizando á gran quenlla branca (Carcharodon carcharias) como único análogo moderno.
Segundo os autores, isto pode ser problemático xa que as dúas especies probablemente pertencen a familias diferentes. Por ese motivo, os científicos realizaron as estimacións corporais do megalodón baseándose en medidas anatómicas de cinco especies de quenllas que son ecolóxica e fisiológicamente similares: a quenlla branca (Carcharodon carcharias), o mako (Isurus oxyrinchus), o marraxo negro (Isurus paucus), o quenlla salmón (Lamna ditropis) e o cailón (Lamna nasus).
Pero había un detalle que tiveron que resolver. "Antes de que puidésemos facer algo, tivemos que probar se estes cinco quenllas modernos cambiaban de proporcións a medida que medraban. Se, por exemplo, fosen como os humanos, con bebés que teñen cabezas grandes e pernas curtas, teriamos algunhas dificultades para proxectar as proporcións adultas dunha quenlla extinta tan grande", explican os investigadores. Por sorte, "sorprendeunos e aliviounos descubrir que, de feito, as crías de todas estas quenllas depredadoras modernos comezan como pequenos adultos e non cambian en proporción a medida que medran".
Isto significaba que simplemente poderían tomar as curvas de crecemento das cinco formas modernas e proxectar a forma xeral a medida que se fan máis e máis grandes. Desta forma, os novos resultados suxiren que un megalodón superaba os 16 metros de longo. É posible que tivese unha cabeza duns 4,65 m, unha aleta dorsal de 1,62 m de alto, comparable ao dun humano adulto, e unha cola de 3,85 m. As análises suxiren ademais que as súas aletas dorsal e caudal adaptáronse para "unha rápida locomoción depredadora e longos períodos de natación".
Recreación do megalodón segundo os datos dos investigadores en diferentes etapas da súa vida e comparación do seu tamaño co dun mergullador. a) adulto de 16 m con 12 dimensións corporais estimadas rexistradas; b) recentemente nacido de 3 m e c) xuvenil de 8 m / Oliver E. Demuth
O estudo tamén indica que a cabeza desta quenlla necesitaría músculos grandes para soster as súas enormes mandíbulas, o que probablemente resultaría nun fuciño máis curvo. Isto concorda coa idea de que o animal tiña unha forza de mordida impresionante de dúas toneladas, quizais a maior de calquera depredador mariño que existise.
FONTE: Judith de Jorge/abc.es/ciencia