COMO NADAN REALMENTE OS ESPERMATOZOIDES HUMANOS?

 

Máis de 300 anos despois de que o holandés Antonie van Leeuwenhoek utilizase un dos primeiros microscopios e describise os movementos dos espermatozoides humanos coma se tivese unha "cola que, ao nadar, móvese como unha serpe ou como as anguías na auga". Un equipo científico ha revelado agora que en realidade trátase dunha ilusión óptica.

Utilizando a  microscopía 3D e as matemáticas máis avanzadas, Hermes Gadelha da Universidade de Bristol (Reino Unido), xunto a Gabriel Corkidi e Alberto Darszon da Universidade Nacional Autónoma de México, foron pioneiros na reconstrución do verdadeiro movemento da cola dos espermatozoides, que lembra ao do  sacacorchos.

Os investigadores usaron unha cámara de alta velocidade capaz de gravar máis de 55.000 fotogramas nun segundo, e unha  platina de microscopio cun sensor  piezoeléctrico para mover a mostra cara arriba e cara abaixo a unha velocidade incriblemente alta. Desta maneira, foron capaces de  escanear en 3D ao os espermatozoides nadando libremente.

O estudo, publicado na revista Science Advances, revela que a súa cola está de feito torcida e só móvese dun lado. Mentres que isto debería significar que o movemento unilateral faríao nadar en círculos, os espermatozoides atoparon unha forma intelixente de adaptarse e nadar cara a adiante.

Ao observarse cos microscopios de dúas dimensións, o rápido e sincronizado movemento a ilusión óptica de que a cola culebrea de lado a lado de forma simétrica. Pero resulta que o seu aleteo é asimétrico: sucede dun só lado. É como remar unha canoa cun só remo e iso produce un movemento circular, sinalan os autores.

Para compensar ese desequilibrio, os espermatozoides desenvolveron unha técnica coa que desprazarse e fano en forma de tirabuzón. Segundo di  Gadelha, "resolveron así un crebacabezas matemático a escala microscópica, creando simetría a partir da asimetría".

Con todo, comenta o coautor, o seu xiro é complexo. "A cabeza do espermatozoide vira ao mesmo tempo que o fai a cola na dirección da natación. Isto coñécese na física como precesión, moi parecido a cando as órbitas da Terra e Marte viran ao redor do Sol".

Os sistemas de análises de seme asistidos por computador que se utilizan na actualidade, tanto en clínicas como en investigación, aínda utilizan microscopios en 2D para ver o movemento dos espermatozoides.

Por tanto, como o primeiro microscopio de Leeuwenhoek, aínda son propensos a esta ilusión de simetría mentres avalían a calidade do seme. Este descubrimento, co seu novo uso da tecnoloxía do microscopio 3D combinado coas matemáticas, pode proporcionar unha nova esperanza para desbloquear os segredos da reprodución humana.

"Dado que máis da metade da infertilidade débese a factores masculinos, entender mellor o seu movemento podería servir para desenvolver novas ferramentas de diagnóstico", conclúen os investigadores.

FONTE: agenciasinc.e

CANTO SABES SOBRE A SEGUNDA GUERRA MUNDIAL? VII

Continúo coa serie Canto sabes sobre a Segunda Guerra Mundial, o conflito conflito militar con maior número de mortos na historia da humanidade, que durou do 1 de setembro de 1939 ó 2 de setembro de 1945, involucrando directamente a máis de 100 millóns de persoas de máis de 30 países. A contestación á pregunta de onte é 1941. Pouco antes das 8 da mañá do domingo 7 de decembro de 1941 a aviación xaponesa atacou por sorpresa por orde do comandante Yamamoto á frota americana que se atopaba no porto de Pearl Harbor, nas illas Hawai. Ao día seguinte, luns 8 de decembro, o Congreso dos Estados Unidos, cuxo presidente naquel momento era Franklin Delano Roosevelt, declarou a guerra a Xapón, co que Estados Unidos entraba de cheo na Segunda Guerra Mundial da man dos aliados. Como consecuencia, Alemaña declarou a guerra aos americanos o día 11.

E imos coa pregunta de hoxe!

7. Cando comezou a operación Barbavermella (Unternehmen Barbarossa), o ataque das tropas de Hitler á URSS?

- O 22 de xuño de 1941, exactamente o mesmo día en que Napoleón anunciara a súa intención de invadir Rusia en 1812

- O 16 de xaneiro de 1941, en pleno inverno, o que decantou a balanza a favor da URSS

- O 4 de xullo de 1941, coincidindo co día da Independencia de Estados Unidos

Mañá a solución e unha nova pregunta!

FONTE: Idea orixinal historia.nationalgeographic.com.es e wikipedia.org Imaxe collage: wikipwdia.org

#DígochoEu: Complementos directos sen preposición 'a' (capítulo 2)

 

Esther Estévez Casado ensínanos a erradicar un dos castelanismos máis asentados en galego! Complementos directos sen preposición ’a’. Velaquí o segundo episodio.

#DígochoEu

A ORIXE DAS PLACAS TECTÓNICAS

O modelo de referencia mostra o desenvolvemento progresivo dunha rede global de fracturas en resposta ao aumento da presión interior controlada polo desprazamento (a 0.03 km por millón de anos (Myr)) aplicada a unha litosfera de 80 km de espesor. a) Estas esferas mostran a distribución superficial global das magnitudes mínimas de tensión principal ao longo do tempo (os valores negativos indican tensión de tensión, os valores positivos indican tensión de compresión).  b) Estas esferas mostran o desprazamento asociado (articulado ao longo dun eixo horizontal, de esquerda a dereita a través do centro de cada esfera). Tanto en a) como en b), os elementos de superficie que alcanzan a súa deformación por tracción máxima móstranse como fracturas en negro. A 20 Myr, a  litosfera de placa única permanece  macroscópicamente intacta. Aos 30–32 Myr, cunha presión interior sostida, as gretas inícianse e propáganse. Aos 34 Myr, a fusión de gretas xera características tales como unións triplas. Aos 40 Myr, coa intersección da maioría dos principais sistemas de gretas, establécese a rede global de fracturas, que divide a superficie da esfera en segmentos en forma de placa / nature.com

Resulta máis que evidente que o chan que pisamos é sólido. Pero a codia terrestre é como a dura casca dun ovo, e baixo ela, a apenas uns poucos quilómetros de profundidade, atópase o manto terrestre, unha enorme capa de rocha fundida de 3.000 km de grosor. A parte máis superficial do manto, a que está "pegada" á codia, é aínda relativamente sólida, e xunto á propia codia terrestre forma o que os xeólogos coñecen como litosfera.

Con todo, e a diferenza da casca dun ovo, a litosfera non é "toda dunha peza", senón que está formada por sete grandes fragmentos (as placas tectónicas) que se moven, chocan, superpóñense ou rózanse continuamente. E tamén por toda unha constelación de fragmentos, ou placas, moito máis pequenos. A  tectónica de placas, teoría que describe como se moven e interaccionan todos eses fragmentos, ten aproximadamente cincuenta anos, pero en todo este tempo non se conseguiu entender como se desenvolveu o sistema, que modifica continuamente a forma e a posición dos continentes sobre os que vivimos. A pregunta, pois, é a seguinte: Como e por que o "caparazón" sólido da Terra dividiuse en placas separadas que empezaron a moverse?

Agora, un equipo internacional de investigadores acaba de publicar en Nature Communications un estudo no que se aventura unha posible explicación. Durante os seus primeiros tempos, a Terra era unha gran bóla de rocha fundida que se mantiña quente polos frecuentes impactos con outros corpos no novo, caótico e violento Sistema Solar. Pero co tempo, inevitablemente, empezou a arrefriarse. Como é lóxico, a parte exterior arrefriouse primeiro, formando unha codia sólida sobre o manto fundido. Existe certo consenso entre os científicos sobre este escenario, segundo o que, ao principio, a codia era toda dunha peza (como a casca do ovo) e o manto estaba polo menos algúns centos de graos máis quente que o actual. Pero por que ese "caparazón" empezou a gretarse e rompeu finalmente en pedazos?

Para tratar de pescudalo, os investigadores utilizaron varias simulacións informáticas. Nelas viron que é o que pasaba se, despois de solidificarse, a codia terrestre quentásese novamente, causando que se expandise e fracturásese. Cada unha das simulacións explorou que tipo de deformacións sufriría a codia en expansión en varios escenarios diferentes.

Os resultados mostraron que o "caparazón sólido" podería ser capaz de soportar ata un quilómetro de expansións antes de fracturarse, o que levaría despois inevitablemente ao sistema actual de placas en movemento.

Investigacións anteriores xa mostraban que unha actividade volcánica suficiente podería crear un efecto de arrefriado na superficie da Terra, similar á dun radiador que expulsa vapor. A medida que a rocha fundida fose saíndo á superficie a través dos volcáns, arrefriaríase e volvería afundirse despois cara ás profundidades. E ao facelo, arrefriaría a litosfera primitiva do planeta.

Pero sucedeu algo máis. A litosfera máis fría, e por tanto máis sólida, atraparía a calor convectiva do núcleo debaixo dela. E esa calor faría que a litosfera empezase a expandirse, producindo a súa agrietamento. Desta forma, e en pouco tempo, atopámonos coas placas  tectónicas.

Nas conclusións do seu artigo, os investigadores escriben que "os nosos modelos mostran como un sistema de placas tectónicas pode evolucionar a partir de procesos superficiais. (... ). O inicio da tectónica de placas require que a expansión radial sexa o suficientemente grande como para inducir tensións horizontais que superen a forza da  litosfera nalgún momento do Eón Arcáico".

Os investigadores, por suposto, seguen traballando. A súa intención é a de seguir desenvolvendo teorías que expliquen os complexos procesos xeolóxicos da Terra. "Xuntos -escriben os científicos- estes estudos terminarán cun dos maiores misterios da ciencia planetaria: Como e por que a Terra pasou dunha bóla fundida a ser o noso planeta dividido en placas actual?".

FONTE: José Manuel Nieves/abc.es/ciencia

#DígochoEu: Complementos directos sen preposición 'a'

 

Esther Estévez Casado ensínanos a erradicar un dos castelanismos máis asentados en galego! Complementos directos sen preposición ’a’. Primeira parte.

#DígochoEu

CANTO SABES SOBRE A SEGUNDA GUERRA MUNDIAL? VI

Continúo coa serie Canto sabes sobre a Segunda Guerra Mundial, o conflito conflito militar con maior número de mortos na historia da humanidade, que durou do 1 de setembro de 1939 ó 2 de setembro de 1945, involucrando directamente a máis de 100 millóns de persoas de máis de 30 países. A contestación á pregunta de onte é Enigma. A mellor máquina de encriptación da época, Enigma, foi un quebracabezas para os aliados ata que, grazas ao traballo de Alan Turing e o seu equipo de Bletchley Park, Gran Bretaña, conseguiron crear un sistema para descifrar as mensaxes dos nazis.

E imos coa pregunta de hoxe!

6. Estados Unidos entrou ba Segunda Guerra Mundial, o 8 de dicembro de…

- 1940

- 1941

- 1942

Mañá a solución e unha nova pregunta!

FONTE: Idea orixinal historia.nationalgeographic.com.es e wikipedia.org Imaxe: lavanguardia.com

HUMOR REAL: ONDE ESTÁ O BURBI?

Viñeta de ByJunkye no xornal Diario 16, do pasado día 6, sobre o tema dos últimos días...Onde estará Xoán Carlos I?

Á vez serve de entretemento para localizalo! Atopáchelo?

LENDAS DE OURENSE: AS MIL E UNHA DOS DEMOS

Está o Demo, e están os diaños, os demos. Está  Lucifer, o  Cornudo, o  Tentador, o Príncipe das Tebras, o Gran Dragón… e logo están os demos da tradición galega, seres que teñen pouco que ver co Maligno e están máis preto dos trasnos ou os espíritos travesos. De feito, a palabra “demo” vén do grego daimon, “xenio” ou “divindade menor”,  o que xa apunta ao feito de que hai máis dun.

De feito, se atendemos ás moitas lendas que se contan sobre os demos na provincia de Ourense, un pode chegar á conclusión de que é imposible ir, poñamos, de Ribadavia a Carballeda sen tropezar con dous ou tres ou catro destes seres. O seu papel nos relatos vai do terrorífico ao anecdótico, como a historia que contan dun demo de Cartelle que volveuse  tolo por meterse baixo un carro e saltar dunha roda a outra, tratando de descubrir onde se producía o ruído.

Os demos habitaban o subconsciente da provincia desde moito antes de que chegase o cristianismo. Con todo, a expansión do novo culto levou a que moitos mitos pagáns identificásense coa prole de Satanás, e talvez veña de aí o odio acérrimo que mostran os demos das lendas a todo o relacionado co sacro. Nin cruces, nin auga bendita, nin a pedra das igrexas: os demos non poden nin velas.

Un exemplo é a lenda dos demos golosos de Castro Caldelas. Contan que unha moza atopouse posuída por varios espíritos malignos, e os seus veciños descubrírono por un detalle nimio: de súpeto, podía falar castelán perfectamente, algo do que era totalmente incapaz no seu día a día. Outro detalle relevante é que a moza, de súpeto, negábase en redondo a cruzar o limiar da capela.

Cando chegou o momento de comezar a novena dos Remedios, os veciños levaron á moza ata a igrexa, pero esta negábase, aferrándose aos postes e cravando as uñas en todo aquilo que a podía manter afastada de sagrado. Vista a insistencia dos veciños, os demos falaron por boca da muller: “Se nos dades un chourizo e unha  onza de chocolate, a moza poderá ir á novena”. Así o fixeron, e os espíritos deixaron o corpo da rapariga, concentrados na súa nova obsesión

Outra historia de final chistoso é a do demo que roldaba por Sandiás. Din que un grupo de mozos tunantes atopárono baixo a forma dunha besta. Non demasiado sobrios, decidiron cabalgar sobre o animal, e déronse conta de que cuantos máis se montaban, máis longo volvíase o lombo do bicho: algo totalmente lóxico, baixo o seu razoamento etílico.

Unha vez estiveron todos subidos, azuzaron ao demo disfrazado de besta para que cruzase o río. O primeiro dos rapaces, zarandeado, exclamou un “Xesús!” ben forte, o que provocou que o demo desaparecese e deixáseos a todos chapoteando borrachos no río. Foi pola invocación ao noso Señor ou unha doce vinganza por ser montado? Neste caso, ben poderían ser ambas.

FONTE: laregion.es/Para escribir esta lenda, baseáronse no relato de Urbano Santana no seu “Resume  xeneral de folclore de Sandiás”, publicado na Revista  Nós en 1931; no texto “Miscelánea folclórica” que Vicente Risco publicou en Cadernos de Estudos Galegos en 1946 e nalgúns relatos recolleitos no blogue Galicia encantada.