5 DE XUÑO: DÍA MUNDIAL DO MEDIO AMBIENTE

 

Durante demasiado tempo, estivemos explotando e destruíndo os ecosistemas do noso planeta. Cada tres segundos, o mundo perde unha superficie de bosque equivalente a un campo de fútbol e, tan só no último século, destruímos a metade dos nosos humidais. O 50% dos nosos arrecifes de coral xa se perderon e para 2050, poderían desaparecer ata o 90%, mesmo se o quecemento global limítase a un aumento de 1,5° C.

A perda dos ecosistemas está a privar ao mundo de sumidoiros de carbono, como os bosques e as turbeiras, nun momento en que a humanidade xa non pode permitilo. As emisións globais de gases de efecto invernadoiro aumentaron durante tres anos consecutivos e o planeta está a un paso dun cambio climático potencialmente catastrófico.

A aparición da COVID-19 tamén demostrou o desastrosas que poden ser as consecuencias da perda de ecosistemas. Ao reducir a área de hábitat natural para os animais, creamos as condicións ideais para que os patóxenos, incluídos os coronavirus, propáguense. 

Diante deste gran problema, o Día Mundial do Medio Ambiente céntrase na restauración de ecosistemas co lema "Reimaxina, recrea, restaura".

Restaurar os ecosistemas significa previr, deter e reverter este dano, pasar de explotar a natureza para curala. Para iso, e precisamente neste día, arrincará o Decenio das Nacións Unidas sobre a Restauración de Ecosistemas (2021-2030), unha misión global para revivir miles de millóns de hectáreas, desde bosques ata terras de cultivo, desde a cima das montañas ata as profundidades do mar. Só con ecosistemas saudables podemos mellorar os medios de vida das persoas, contrarrestar o cambio climático e deter o colapso da biodiversidade.

FONTE: un.org/es

#DígochoEu: Non digas *test de cuspe

 

Cuspe e saliva son sinónimos, pero non se poden empregar do mesmo modo! Esther Estévez explícanolo.

 #DígochoEu

CANTO SABES SOBRE A ENERXÍA NUCLEAR? V

Continúo coa seria adicada á enerxía nuclear, xerada nun proceso físico do interior dos átomos e das partículas máis pequenas que os forman: os protóns e os electróns, e na que se depositan as esperanzas nesta fonte de enerxía como apoio para deixar atrás aos perigosos combustibles fósiles, para abrir camiño a unha transición enerxética da man das coñecidas como enerxías renovables (eólica, solar...); pero que debido á súa mala fama herdada dos horrores das armas nucleares, e dalgúns accidentes de centrais nucleares primitivas (que pouco teñen que ver coas actuais), a información que rodea á enerxía nuclear continúa infestada de medos e mitos.

Á resposta á pregunta de onte é Verdadeiro. Agora mesmo hai na Terra dous proxectos de investigación destinados a conseguir usos comerciais da fusión. O ITER, en Europa; e o NIF, en Estados Unidos, con avances prometedores. Os científicos están convencidos de que lograrán obter un proceso de fusión eficiente para o ano 2035, e que lograrán poñer en funcionamento a primeira central nuclear de fusión con usos comerciais para o ano 2050.

E imos coa pregunta de hoxe!

5. Cal é a ecuación que relaciona enerxía, materia e velocidade da luz?

- E=mc²

- V-E+F=2

- A₂+B₂=C₂   

Mañá a solución e unha nova pregunta!

FONTE: Idea orixinal muyinteresante.es/ciencia

CALENDARIO ESCOLAR PARA O PRÓXIMO CURSO 2021/2022

Segundo recolle a orde publicada no Diario Oficial de Galicia de hoxe, venres, o calendario escolar para o curso 2021/2022, en educación infantil, primaria e especial as actividades lectivas realizaranse do día 9 de setembro ao 22 de xuño, ambos os incluídos. En secundaria obrigatoria (ESO), bacharelato e formación profesionais as clases comezarán o 15 de setembro e acabarán o 22 de xuño, igual que nos outros niveis. En todo caso, para o segundo curso de bacharelato a impartición efectiva das aulas acabará de acordo coas datas previstas para a selectividade. 

En canto aos ensinos de réxime especial, as súas actividades lectivas realizaranse entre os días 15 de setembro e 30 de xuño de 2022, de acordo cos calendarios de probas de acceso e probas de certificación establecidos para cada unha delas.

As vacacións quedan deste xeito:

- Nadal: Empezarán o 22 de decembro (en lugar do 23) e estenderanse ata o 7 de xaneiro, os dous incluídos.
- Entroido: os días 28 de febreiro, 1 e 2 de marzo.
- Semana Santa: desde o día 11 ata o 18 de abril de 2022, ambos os incluídos.

Tampouco serán días lectivos as declarados festas de ámbito estatal e os festivos oficiais da Comunidade autónoma, así como o Día da Educación, que se celebrará o 11 de outubro de 2021. Outra novidade é que por primeira vez instaurarase a celebración do Día de Rosalía de Castro o 24 de febreiro de 2022, cando se conmemora o seu nacemento.

A normativa de calendario escolar para o próximo curso establece por primeira vez o adianto a xuño das probas finais da convocatoria extraordinaria que ata o de agora se realizaban tradicionalmente en setembro, "cun axuste nas datas definitivas tal e como solicitaban as asociacións de nais e de pais", asegurou a Consellería de Educación nun comunicado.

Así pois, as probas finais da convocatoria extraordinaria para a ESO, 1º de Bacharelato (en 2º xa se fai en xuño) e o primeiro curso de Formación Profesional Básica realizaranse entre o 20 e o 22 de xuño de 2022. Aténdese así, afirma Educación, unha demanda da comunidade educativa avalada pola Xunta Autonómica de Directores e pola Mesa Sectorial Docente.

Ademais, o período comprendido entre o 6 e o 22 de xuño de 2022 dedicarase á preparación e realización das probas extraordinarias, así como a actividades de apoio, reforzo recuperación, ampliación e  tutorización para estes alumnos.

Se queres consultar a citada orde, publicada no DOGA preme  AQUÍ.

FONTE: farodevigo.es/faroeduca e DOGA

SECUENCIA COMPELTA DO XENOMA DUN SER HUMANO

Un científico observa a secuencia dun xenoma na pantalla dun ordenador / Andrew Brookes/GETTY

O tamaño da ignorancia humana só percíbese co paso do tempo. A humanidade viviu sen saber que existían os microbios ata que un comerciante de teas holandés, Antonie van Leeuwenhoek, viunos a finais do século XVII cun rudimentario microscopio da súa invención. Outro gran avance tecnolóxico permitiu agora obter por primeira vez a secuencia completa dun xenoma humano. Os Homo sapiens tardaron uns 300.000 anos en ser capaces de ler enteiro o seu propio manual de instrucións.

Un multitudinario consorcio internacional anunciou hai 20 anos o primeiro borrador da secuencia do xenoma humano, pero aquela versión aínda estaba chea de buracos. O  bioinformático estadounidense Adam Phillippy compara a tarefa cun quebracabezas dunha paisaxe, no que faltaban as pezas azuis do ceo, demasiado similares como para ser encaixadas coa tecnoloxía de entón. Outro numeroso equipo científico, o denominado Consorcio T2T, publicou agora “a primeira secuencia verdadeiramente completa” dun xenoma humano. Son 3.055 millóns de  nucleótidos, as letras químicas coas que está escrito o libro de instrucións dunha persoa. Os autores calculan que o 8% do xenoma estaba aínda sen ler.

 O manual de funcionamento das células, encartado no seu interior, é basicamente unha xigantesca molécula de ADN duns dous metros de lonxitude. Aí están as directrices para que, por exemplo, unha neurona do cerebro saiba transmitir un pensamento. O libro de instrucións da célula está escrito con combinacións de só catro letras químicas (ATTGCTGAA…). As actuais técnicas de secuenciación masiva, empregadas nos hospitais para estudar as enfermidades cun compoñente xenético, non son capaces de ler o larguísimo xenoma humano do tirón, pero poden recoñecer fragmentos duns centos de letras, que logo se ordenan grazas a un xenoma de referencia, que actúa como a foto da paisaxe na caixa do quebracabezas.

O problema chega ao colocar os tramos de ADN moi repetitivos (ATATATATATAT...), como ocorre coas pezas do ceo azul. Para sortear este obstáculo, os investigadores utilizaron técnicas de vangarda, como os secuenciadores da empresa británica Oxford Nanopore, uns dispositivos capaces de ler centos de miles de letras á vez ao pasalas por un poro diminuto.

Os membros do Consorcio T2T, liderados pola bióloga Karen Faragulla, da Universidade de California en Santa Cruz, e polo propio Adam Phillippy, do Instituto Nacional de Investigación do Xenoma Humano, ambos en EE UU, sosteñen que agora se abre “unha nova era da xenómica, na que ningunha rexión do xenoma está fóra do alcance”. Os autores publicaron un borrador cos seus resultados o 27 de maio. Cos seus novos datos, o xenoma humano tería 19.969 xenes asociados á produción de proteínas, 140 deles descubertos polo consorcio.

Os membros do Consorcio T2T propoñen utilizar a súa nova secuencia como modelo mundial: a foto da caixa do quebracabezas. O actual xenoma de referencia foi elaborado en 2013, con fragmentos de ADN de moitas persoas, por un consorcio internacional no que participa o Instituto Europeo de  Bioinformática.

FONTE: Manuel Ansede/elpais.es/ciencia

#DígochoEu: Un par de dúbidas: é correcto 'mai'?; 'imos' ou 'vamos'?

 

Sempre hai dúbidas no TikTok do #DígochoEu! Hoxe explicamos se ’mai’ é correcto e se se di ’imos’ ou ’vamos’!

CANTO SABES SOBRE A ENERXÍA NUCLEAR? IV

Continúo coa seria adicada á enerxía nuclear, xerada nun proceso físico do interior dos átomos e das partículas máis pequenas que os forman: os protóns e os electróns, e na que se depositan as esperanzas nesta fonte de enerxía como apoio para deixar atrás aos perigosos combustibles fósiles, para abrir camiño a unha transición enerxética da man das coñecidas como enerxías renovables (eólica, solar...); pero que debido á súa mala fama herdada dos horrores das armas nucleares, e dalgúns accidentes de centrais nucleares primitivas (que pouco teñen que ver coas actuais), a información que rodea á enerxía nuclear continúa infestada de medos e mitos.

Á resposta á pregunta de onte é No interior das estrelas, como o noso Sol. Esta reacción, a fusión nuclear, é a que ocorre no noso Sol, que fusiona átomos de hidróxeno de maneira ininterrompida para producir helio; a enerxía desencadeada no proceso é o que na Terra chéganos en forma de luz e calor.

E imos coa pregunta de hoxe!

4. Aínda non se logrou un proceso eficiente de fusión nuclear no planeta Terra.

- Verdadeiro

- Falso

Mañá a solución e unha nova pregunta!

FONTE: Idea orixinal muyinteresante.es/ciencia

A DANZA DAS ABELLAS

 

O apicultor e mestre Gerardo Pérez teno claro: o amor á natureza vén polo coñecemento. “Todos os animais son marabillosos, ata o verme máis asqueroso. Todos son incribles... se os coñeces”, afirma. El empezou a traballar coas abellas hai máis de 30 anos, pero continúa fascinándose cada día con elas: “As abellas son grandes descoñecidas. Forman sociedades complexas e perfectamente organizadas, das que os seres humanos poderiamos aprender moito”, explica.

“A desaparición das abellas é un problema moi grave para a humanidade”, engade. E é que calcúlase que estes pequenos insectos son os responsables da polinización dun terzo da alimentación mundial: “É moi probable que os produtos químicos debilitaran o sistema inmunológico das abellas. Os científicos están moi preocupados porque as consecuencias poderían ser graves para o planeta”.

 Tras estudar Maxisterio en Madrid, Gerardo Pérez meteu na maleta a súa vocación de mestre e puxo rumbo a unha vida rural, afastado do ruído urbanita. Chegou á espectacular paraxe da Serra de Gredos e alí creou algo único: a ‘Aula Museo das Abellas’, un centro de educación ambiental onde nenos e maiores poden descubrir o apaixonante mundo destes insectos: “Creo que o amor á natureza vén polo coñecemento. Só poderémola amar e respectar se a coñecemos”, conclúe.