OS 10 PAÍSES MÁIS PEQUENOS DO MUNDO (VIII)

Continúo coa serie 10 países que son os máis diminutos do globo, que todos eles teñen ás súas costas unha historia curiosa que lles fixo perdurar no tempo e algúns ocupan os primeiros postos na listaxe dos países máis turísticos, sendo o seu tamaño, precisamente, un dos seus encantos. Hoxé tócalle a...

8. Nauru

Un estado de Micronesia, situado no océano Pacífico central, que comprende unha soa illa xusto ao sur do ecuador.

Superficie: 21,3 km²                Poboación: 12.704 (2018)

Capital e cidade máis poboada: Yaren   

Idiomas oficiais: Mauruano e Inglés

Forma de gobernó: República Parlamentaria

Moeda: AU$ (Dólar australiano)

A beleza da illa de Nauru reside na espectacularidade das súas costas, onde as aves mariñas abalánzanse sobre verdes cantís e contémplase o mar en toda a súa grandeza, sobre todo á tardiña. A pesar de atesourar tantos atractivos naturais, nunca foi un destino turístico. A historia desta república de Micronesia foi un tanto  errática. Durante un século, os poucos miles de habitantes da illa saíron adiante grazas á exportación dun recurso insólito: as deposiciones dos morcegos, que son en realidade unha mina de fosfatos. O nivel de vida da súa poboación chegou a ser moi alto, vivían ben dos depósitos de guano, pero de súpeto, en 2002, esgotáronse ditas reservas e o goberno foise á quebra. Chegou a pobreza, e hoxe apenas ven cargueiros e o traballo é escaso. A súa esperanza pode estar na chegada do turismo porque na costa abundan as  oportuni­dades para nadar e mergullar ou contemplar unha marabillosa posta de sol sobre os cocoteiros. O interior é outra cousa: unha arrepiante paisaxe de pinácu­os calizos deforestados por culpa da  explotación de  fosfato. Este país ten, ademais, unha ameaza latente: que acabe sendo engulido pola subida do nivel do mar debido ao cambio climático, para o que xa existen plans de evacuación da poboación cara a outros países.

FONTE: Lonel Planet/el pais.com e es.wikipedia.org

OS 10 PAÍSES MÁIS PEQUENOS DO MUNDO (VII)

Continúo coa serie 10 países que son os máis diminutos do globo, que todos eles teñen ás súas costas unha historia curiosa que lles fixo perdurar no tempo e algúns ocupan os primeiros postos na listaxe dos países máis turísticos, sendo o seu tamaño, precisamente, un dos seus encantos. Hoxé tócalle a...

7. Tuvalu

Antigamente Illas Ellice, é un arquipélago pertencente á rexión da Polinesia, localizada no Océano Pacífico, aproximadamente a metade de camiño entre Hawai e Australia.

Superficie: 36 km²                   Poboación: 11.508 (2018)

Capital e cidade máis poboada: Funafuti     

Idiomas oficiais: Tuvalés e Inglés

Forma de gobernó: Monarquía Constitucional

Moeda: TV$ (Dólar tuvalés) e AU$ (Dólar australiano)

Despois do Vaticano e de Nuaru, é o país con menos poboación do planeta, distribuída en nove atois coralinos nos que os recursos naturais son practicamente nulos. Pero isto, desde o aire, non se aprecia. Desde o alto móstranse como unha cegadora mancha turquesa  orlada de coral e  tachonada de illotes con palmeiras: un vulnerable paraíso no Pacífico no que apenas hai terra. A masa terrestre de Fongafale, a illa principal de Tuvalu, é tan estreita que cando o avión aproxímase á pista de aterraxe dá a sensación de que vai caer no océano. Lamentablemente, é un paraíso ameazado. Ao tratarse dunha nación de atois, a principal ameaza ecolóxica a longo prazo é o quecemento global e o aumento do nivel do mar. Ademais da erosión costeira, a auga sobe a gallaróns polo poroso coral en que se asintan as illas e contamina de sal as zonas dedicadas a cultivos. Nos últimos anos, as chamadas mareas rei foron máis altas que nunca. Se, como predín os científicos, o nivel do mar continúa subindo as illas poderían desaparecer da face da terra. Que lle ocorrerá á poboación se Tuvalu empeza a mergullarse? Nova Zelandia acepta na actualidade 75 inmigrantes ao ano e dixo que acollerá a todos os seus habitantes se fose necesario. De momento, os que sintan curiosidade por visitar este recuncho do planeta poden explorar as illas desertas cubertas de palmeiras da área de conservación de Funafuti, participar da curiosa cultura local, con deportes como o te ano (xógase con dúas pelotas feitas con follas de pándano, un arbusto tropical), asistir a unha sesión do baile nacional o fatele, ou probar a comida local a base de peixes e mariscos, malanga (un  tubérculo) e o froito da árbore do pan. Algo parecido a xogar aos Robinsones dos Mares do Sur mentres chega o desastre.

FONTE: Lonel Planet/el pais.com e es.wikipedia.org

TEMPO DE VACINAS:JAUME FERRAN I CLUA

Jaume Ferran i Clua

Neste tempo de pandemia, son múltiples os intentos que se estan a levar a cabo na procura dunha vacina conta o COVID-19 e que, seguramente, irán acompañados de pequenos fracasos e incomprensión na procura de tan preciado anhelo. Cecais sexa o momento para volver a vista a trás e lembrar unha aportación española ao mundo das vacinas. Trátase dun ilustre médico e bacteriólo catalán chamado Jaume Ferran i Clua, un personaxe que axuntaba os valores científicos co servizo á cidadanía.

Jaume Ferran i Clua, naceu en Corbera d’Ebre (Tarragona) o 1 de febreiro de 1851 e morreu en Barcelona o 22 de novembro de 1929. Pasou á historia, fundamentalmente,  polo desenvolvemento da primeira vacina fronte ao cólera.

A primeira semana de maio de 1885 o cólera puxo en xaque á cidade de Valencia, a infección procedía de Marsella, onde se cobrou durante o último ano máis de 3.500 vidas. En tan só unhas semanas diagnosticáronse case 8.000 casos na cidade do Turia, por ese motivo as autoridades sanitarias contactaron co doutor Ferrán, que estaba a traballar nunha vacina fronte ao Vibrio cholerae.

En 1884 o Concello de Barcelona comisionárao para estudar o caso francés e establecer medidas preventivas no caso de que a enfermidade chegase a Cataluña. O mozo científico seguira moi de preto os estudos de Pasteur e de Koch, polo que se propuxo desenvolver unha vacina seguindo os procedementos do químico galo.

Poñendo en perigo a súa vida fíxose con cinco mostras  microbiológicas en Marsella e iniciou o retorno a Tortosa. Con todo, cando chegou á fronteira da Junquera comezaron os problemas, impedíaselle o paso ante o risco de contaxio biolóxico. Durante oito longos días argumentou todo tipo de explicacións e temendo que as mostras se estragasen decidiu pasar á acción. Buscou unha solución para enganar aos funcionarios de aduanas e ocultounas dentro dun dos seus calcetíns.

Xa no seu pequeno laboratorio desenvolveu a vacina e demostrou a súa eficacia utilizando á súa propia familia de improvisadas cobaias.

A mediados de maio de 1885 o doutor Ferrán e o seu novo equipo iniciaron a vacinación masiva dos valencianos con 30.000 dose anticoléricas. Os resultados non se fixeron esperar, a vacina, a primeira da historia fronte a esta enfermidade, foi un verdadeiro éxito.

A pesar de todo, no noso país houbo unha forte oposición, non só entre a comunidade científica española, con Santiago Ramón e Cajal, naqueles momentos catedrático de medicina da Universidade de Valencia, á cabeza, senón tamén no sector político.

As presións desde os grupos máis sectarios provocaron que o 18 de maio o Congreso dos Deputados aprobase unha Real Orde segundo a cal tan só se permitía seguir vacinando ao doutor Ferrán, a ninguén máis do seu equipo, e a condición de que o fixese diante dun delegado do goberno.

Diante aquela soberana idiotez non tivo máis remedio que claudicar, con bágoas nos ollos, e rexeitou continuar coa vacinación masiva da poboación. Ao final, faleceron máis de 150.000 persoas en toda España e non foi ata 1909, cando xa pasara case un cuarto de século, cando a vacinación fronte ao cólera foi aprobada en España.

Os traballos de Ferrán foron recibidos pola comunidade científica internacional de forma moi desigual. A súa tese foi rexeitada por importantes institucións europeas como a Royal Society ou a Universidade de Cambridge, pero contou co apoio de prestixiosos científicos como Charles A Calmet, Paul Erhlich ou Pierre Roux.

Os traballos do doutor Ferrán non terminaron con esta vacina, seguiu investigando e anos despois desenvolveu outra fronte ao tifus, contra a rabia e diversas medidas profilácticas no campo das enfermidades infecciosas.

Vaia por diante o noso modesto recordo e agradecemento ao investigador que foi  tardíamente recoñecido e inxustamente esquecido, pero que descansa onde lle corresponde, no olimpo dos grandes médicos que forman parte da Historia da Medicina.

FONTE: Pedro Gargantilla/abc.es/ciencia Imaxe: dbe.rah.es/biografias/9518/jaime-ferran-y-clua

SOLUCIÓN CRUCIGRAMA XL

VERTICAIS: 1. Trade 3. Cicel 5. Maceta 7. Martelo

HORIZONTAIS: 2. Pa 4. Nivel 6. Maza 8. Paleta 9. Metro 10. Carretilla

Ferramentas do albanel!

GÚSTACHE A MAXIA?

Jorge Sánchez Blas, máis coñecido como Jorge Blass (Madrid, 1980) protagoniza neste vídeo un espectáculo para asombro de nenos e maiores. É a primeira vez que este mago enfróntase a un show completo a domicilio e seguro que non defrauda a ninguén, e seredes testemuñas de como a maxia atravesaba as vosas pantallas e chegaba ata as vosas mans.

Grazas Jorge!

PREMIOS PULITZER DE FOTOGRAFÍA 2020

Os Premios Pulitzer de Fotografía outórganse cada ano, desde 1942, concedendo a máxima distinción posible ao oficio dos xornalistas, que dan visibilidade “do invisible” á sociedade. Permitindo, a través das fotografías, crear unha imaxe e un xuízo do noso mundo.

Iste ano retrasáronse, pola pandemia, pero xa temos gañadores:

‘Feature Photography’, que premia o mellor traballo de fotoperiodismo do ano recaeu nos fotógrafos Channi Anand, Mukhtar Khan e Dar Yasin perenecientes á axencia  Associated  Press polas súas “impactantes imaxes do disputado territorio de Caxemira, mentres India revogou a súa independencia, operación que executou durante un apagamento comunicativo”. Na imaxe, un grupo de mulleres gritan consignas mentres os policías indios disparan gases lacrimóxenos para deter unha marcha de protesta en Srinagar, o 9 de agosto de 2019. Dar Yasin A.

Se queres ver o resto de forografías e categorías preme AQUÍ.

FONTE: elpaís.com 

CRUCIGRAMA XL

VERTICAIS: 1. Instrumento eléctrico cunha broca de aceiro para facer buracos 3. Ferramenta recta e plana, acabada en corte, que se utiliza para labrar metal, pedra ou madeira, golpeándoa cun martelo 5. Martelo de ferro, de mango curto, e cabeza xeralmente troncocónica, usado polos canteiros 7. Ferramenta composta dunha peza de material forte e pesado como o ferro encaixada nun mango, que se utiliza para dar golpes con diferentes fins.

HORIZONTAIS: 2. Utensilio constituído por unha lámina de madeira ou doutro material, xeralmente de forma cadrada ou arredondada e na maior parte dos casos cunha certa concavidade, que se adapta a un mango máis ou menos longo e se utiliza para coller e trasladar dun lugar a outro unha cousa, remexer a terra etc 4. Instrumento para verificar se un plano está horizontal ou vertical 6. Ferramenta de madeira ou doutro material, que consta dunha peza maciza de formas e tamaños diferentes, inserida polo centro ou por un lateral nun mango, utilizada para pisar, machucar ou golpear 8. Utensilio que consta dunha prancha de aceiro de forma xeralmente triangular e un mango de madeira, usado polos albaneis para coller e aplicar a masa 9. Fita, vara etc., dun metro ou máis de longo, na que se sinalan os decímetros, centímetros e milímetros, que se emprega para medir 10. Aparello para o transporte de cousas formado por un recipiente para a carga que ten forma aproximada de artesa, unha roda, e dúas barras na parte posterior, por onde se colle para ser conducido.

OS 10 PAÍSES MÁIS PEQUENOS DO MUNDO (VI)

Continúo coa serie 10 países que son os máis diminutos do globo, que todos eles teñen ás súas costas unha historia curiosa que lles fixo perdurar no tempo e algúns ocupan os primeiros postos na listaxe dos países máis turísticos, sendo o seu tamaño, precisamente, un dos seus encantos. Hoxé tócalle a...

6. San Marino

Atópase situado nos Apeninos, encravado no interior de Italia, e sen saída ao mar.

Superficie: 61,19 km²     Poboación: 33.785 (2018)

Capital: San Marino        Cidade máis poboada: Serravalle   

Idioma oficial: Italiano

Forma de goberno: República Parlamentaria

Moeda: € (Euro)

Encaixonado entre as rexións italianas de Emilia-Romaña e As Marcas, nunha zona accidentada a unha ducia de quilómetros da costa do Adriático, a súa mera existencia entraña unha especie de enigma. Este micro-Estado ofrece vistas espectaculares desde o alto do monte Titano (750 metros). Presume de ser a república máis antiga de Europa: naceu no ano 301 d. C., cando un canteiro croata construíu unha igrexa no alto dunha rocha azoutada polo vento. Único sobrevivente das cidades-Estado italianas, outrora poderosas, este pequeno país logrou perpetuarse e non contaxiarse do esborralle das repúblicas de Xénova e Venecia. E aí segue, confiado na súa condición de ser o Estado soberano máis antigo do mundo e tamén a república máis antiga. O país fórmano nove municipios, presididos pola cidade medieval Città dei San Mariño, nas ladeiras do monte Titano,  incorpo­rada ao patrimonio mundial da Unesco en 2008. Visítana dous millóns de persoas ao ano; e o máis atractivo son as súas vistas pinto­ rescas, as súas rúas evocadoras e un conxunto de museos bastante estraños dedicados aos vampiros, á tortura, ás figuras de cera e outras curiosidades. Pero a superviviencia do país non depende diso, senón dun réxime fiscal bondadoso coas grandes fortunas, con baixos impostos que permiten que os servizos financeiros e o investimento estranxeiro sexan unha parte importante da economía nacional.

FONTE: Lonel Planet/el pais.com e es.wikipedia.org